2000 yılının başında FELSEFE veya KELAM
Süleyman Karagülle
2005 Okunma
MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 6

BAŞKA RUHLAR

Ben varım, sen varsın, biz varız. Çevremiz var. Çevremizle çevreyi ve birbirimizi bekliyoruz. Müsbet ilimlerin ortaya koyduklarıdır. Müsbet ilmin verilerinin gerçek olduğunu kabul ediyoruz. Felsefemizi bu varsayım üzerinde kuruyoruz. Müsbet ilmi kabul etmeyenlerle tartışmıyoruz çünkü insanların ondan başka dayanakları yoktur.

Ne var ki müsbet ilmin ulaşamadığı hususlar vardır.

Bunların başında ruh gelmektedir.

Biz ruhsal olayları algılayabiliyoruz ama ruhu algılayamıyoruz. Çevremizi ve bedenimizi algılayabiliyoruz. Çevremizi ve bedenimizi oluşturan parçacıkların etkilerini algılayabiliyoruz ama kendisini algılayamıyoruz. İşte felsefe bunlar üzerinde düşünmeye başlar, bu konuları tartışır. Sonuca varamaz ama onun çevresinde dolanır. Bazı yararlı sonuçlara varır.

Ruhumuzda zamanla değişme olmakta mıdır?

Yani benim çocukken var olan ruhum bugünkü ruhumun aynı mıdır?

Benim ruhumla sen okuyucunun ruhu aynı mıdır yoksa değişik midir?

Bu hususta ilim bir şey söyleyememektedir.

Bu hususta araştırma yapmak felsefenin konusudur.

Şimdi sorumuzu biraz daha açarak, biraz daha ileri giderek soralım:

Ben ve senden ve diğer bize benzeyenlerden başka ruhlar da var mıdır yani insanın dışında ruh sahibi olanlar var mıdır?

Bu konu da ilmin değil felsefenin konusudur. Çünkü ilim ruhlar üzerinde deney yapamamaktadır. Dolayısıyla mesela maymunun, ağacın, taşın ruhu var mıdır sorusuna cevap vermek zor olmaktadır. Bu hususta da bir ilke kabul etmemiz gerekir.

Biz bir otomobil yapabiliyoruz. Otomobil yapmak için gerekli maddeleri alıyoruz, yapıyoruz, otomobil oluyor. Herhangi bir ruhu alıp içine koyamadığımıza göre demek ki otomobilimizin ruhu yoktur. Bilgisayarı yapıyoruz. Çalışıyor. Bizimle satranç oynayabiliyor. O halde bilgisayarın da ruhu yoktur. Çünkü onu da biz yaptık ve içine ruh koymadık.

Şimdi yukarıdaki kurallara bir kural daha ekleyebiliriz.

Eğer bir şeyi biz yapabiliyorsak onun ruhu yoktur. Biz yapamıyorsak onun ruhu olabilir. Olması gerekmez. Canlıyı yapamıyoruz. Canlı kendi tohumunda kendisi yetişiyor. Dolayısıyla canlılarda ruhun olup olmadığı belli değildir. Cansızlarda ruh yoktur. Başka bir ifade ile ruhunun olmadığını bildiğimiz şeylere cansız diyoruz.

Bu tanım doğrudur da neyin canlı neyin cansız olduğunu nasıl bileceğiz?

Bunun için bugünkü müsbet ilimlerin keşfettiği bir kanun vardır.

Klasik felsefe bu bilgiye sahip olmadığı için felsefede bunu kullanamadı.

“Modern Felsefe” ise bu bilgiye dayanılarak inşa edilecektir.

Bu bilgi şudur.

Bir dereye gidip taşları alıp sıralasak ve onları orada bıraksak, bir sene sonra yine oraya gitsek, o taşların sırasının bozulduğunu görürüz. Ama dağınık olan taşları bıraksak, binlerce sene sonra gitsek, onların düzelmediğini ve düzgün hâle gelmediğini görürüz. O halde her şey kendiliğinden bozulmaktadır ama hiçbir şey kendiliğinden düzgün hâle gelmemektedir.

Burada şu sorular sorulur:

- Düzen nedir?

- Dağınıklık nedir?

Kendiliğinden düzen oluşmamaktadır ama kendiliğinden dağınıklık oluşmaktadır.

Bunun için bir matematik bulunmuştur. Her şey kendiliğinden o formüle göre zamanla değişmektedir. Bu formül dağınıklık formülüdür.

Dağınıklık=Po*2.71^-(Zaman /Zaman Birimi)^2

Bu formülü okumayabilirsiniz.

Böyle bir formülün olduğunu bilirseniz söylediklerimizi takip edebilirsiniz.

Demek ki kâinatta her şey zamanla bozulmaya gitmektedir.

Şimdi cansız varlığı tarif edebiliriz. Zamanla bozulmaya giden varlıklar cansız varlıklardır. Şimdi ışığı ele alalım. Işık önde akıp giden ışık parçacıklarından oluşur. Hızı sabittir. Akış istikameti sabittir. Işık zamanla bu düzeni kaybeder, yine hızları aynı kalır ama yönleri artık gelişigüzel ve düzensiz hâle gelir. Buna “ısı” denir.

İşte bizim bozulma kanununu buna uygularsak ışık her zaman ısıya kendiliğinden dönebilir ama hiçbir zaman ışığa dönüşemez. O halde ışık, dolayısıyla ısı cansızdır.

Şimdi toprağa bir tohum atalım. Toprakta dağınık olan maddeleri alarak çok düzgün hâle getirir, yaprak yapar, çiçek yapar. O halde bitki canlıdır. Biz cansız varlıklara istediğimiz şekil verebiliyoruz ama canlıları var edemiyoruz. O halde canlıların ruhu var mı yok mu bilmiyoruz ama cansızların ruhu yoktur. Çünkü biz onları yapabiliyoruz ve ruh koymuyoruz.

 

 

MODERN FELSEFEYE GİRİŞ-3(656SEMNER)(BÖLÜM41)

 

 


2000 yılının başında FELSEFE veya KELAM
1-GİRİŞ
2390 Okunma
2-HAZIR BULDUĞU ORTAM BAĞLAMINDA GAZALİ VE FELSEFEYİ BİTİRMESİ
2471 Okunma
3-JEAN-JACQUES ROUSSOEU VE FELSEFE
2295 Okunma
4-SOKRAT VE ADİL DÜZEN
2333 Okunma
5-THALES VE ADİL DÜZEN
2298 Okunma
6-PARMENİDES-HERAKLİT VE ADİL DÜZEN
2623 Okunma
7-EFLATUN VE ADİL DÜZEN
2165 Okunma
8-ARİSTO VE ADİL DÜZEN
2365 Okunma
9-EPİKÜR-i(KIBRISLI)ZENON VE ADİL DÜZEN
2941 Okunma
10-PLOTİN VE ADİL DÜZEN
2405 Okunma
11-AUGUSTİNUS VE ADİL DÜZEN
2266 Okunma
12-SAİNT ANSELM VE ADİL DÜZEN
2235 Okunma
13-THOMAS VE ADİL DÜZEN
2111 Okunma
14-MEİSTER ECKHART VE ADİL DZEN
2873 Okunma
15-NİKOLAUS VE ADİL DÜZEN
2220 Okunma
16-DEKART VE ADİL DÜZEN
2905 Okunma
17-PASKAL VE ADİL DÜZEN
2208 Okunma
18-SPİNOZA VE ADİL DÜZEN
2331 Okunma
19-LEİBNİZ VE ADİL DÜZEN
2424 Okunma
20-VOLTER VE ADİL DÜZEN
3832 Okunma
21-JEAN LACQUES ROUSSEAU(ÖZEL) VE ADİL DÜZEN
2009 Okunma
22-DAVİD HUME VE ADİL DÜZEN
2106 Okunma
23-IMMANUEL KANT VE ADİL DÜZEN
2389 Okunma
24-JOHANN GOTTLİEB FİCHTE VE ADİL DÜZEN
5251 Okunma
25-FRİEDRİCH SCHELLİNG VE ADİL DÜZEN
2298 Okunma
26-GEORG WİLHELM FRİEDRİCH HEGEL VE ADİL DÜZEN
2252 Okunma
27-ARTHUR SCHOPENHAUER VE ADİL DÜZEN
2824 Okunma
28-SOREN AABYE KİERKEGAARTD VE ADİL DÜZEN
2562 Okunma
29-LUDWİG ANDREAS FEUERBACH VE ADİL DÜZEN
2202 Okunma
30-FRİEDRİCH WİLHELM NİETZSCHE VE ADİL DÜZEN
2345 Okunma
31-MARTİN HEİDEGGER VE ADİL DÜZEN
2187 Okunma
32-BERTRAND RUSSEL VE ADİL DÜZEN
2416 Okunma
33-LUDWİG JOSEF JOHANN WİTTGENSTEİN VE ADİL DÜZEN
2211 Okunma
34-KARL HEİNRİCH MARX VE ADİL DÜZEN
2532 Okunma
35-SONUÇ VE YENİ FELSEFEYE GİRİŞ
2103 Okunma
36-İSLAM FELSEFESİNE GİRİŞ 1
2037 Okunma
37-İSLAM FELSEFESİNE GİRİŞ 2
2042 Okunma
38-İSLAM FELSEFESİNE GİRİŞ 3
2033 Okunma
39-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 1
2150 Okunma
40-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 2
2129 Okunma
41-MODERN FELSEFEYEİRİŞ 3
2014 Okunma
42-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 4
2011 Okunma
43-modern felsefeye giriş 5
1875 Okunma
44-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 6
2005 Okunma
45-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 7
2107 Okunma
46-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 8
1940 Okunma
47-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 9
1881 Okunma
48-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 10
2050 Okunma
49-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 11
2153 Okunma
50-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 12
1913 Okunma
51-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 13
1978 Okunma
52-modern felsefeye giriş 14
1873 Okunma
53-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 15
1896 Okunma
54-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ-16
2099 Okunma
55-modern felsefeye giriş-17
1977 Okunma
56-modern felsefeye bgiriş-18
1865 Okunma
57-modern felsefeye giriş 19
1917 Okunma
58-modern felsefeye giriş 20
1882 Okunma

© 2026 - Akevler