2000 yılının başında FELSEFE veya KELAM
Süleyman Karagülle
1957 Okunma
MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 6

BAŞKA RUHLAR

Ben varım, sen varsın, biz varız. Çevremiz var. Çevremizle çevreyi ve birbirimizi bekliyoruz. Müsbet ilimlerin ortaya koyduklarıdır. Müsbet ilmin verilerinin gerçek olduğunu kabul ediyoruz. Felsefemizi bu varsayım üzerinde kuruyoruz. Müsbet ilmi kabul etmeyenlerle tartışmıyoruz çünkü insanların ondan başka dayanakları yoktur.

Ne var ki müsbet ilmin ulaşamadığı hususlar vardır.

Bunların başında ruh gelmektedir.

Biz ruhsal olayları algılayabiliyoruz ama ruhu algılayamıyoruz. Çevremizi ve bedenimizi algılayabiliyoruz. Çevremizi ve bedenimizi oluşturan parçacıkların etkilerini algılayabiliyoruz ama kendisini algılayamıyoruz. İşte felsefe bunlar üzerinde düşünmeye başlar, bu konuları tartışır. Sonuca varamaz ama onun çevresinde dolanır. Bazı yararlı sonuçlara varır.

Ruhumuzda zamanla değişme olmakta mıdır?

Yani benim çocukken var olan ruhum bugünkü ruhumun aynı mıdır?

Benim ruhumla sen okuyucunun ruhu aynı mıdır yoksa değişik midir?

Bu hususta ilim bir şey söyleyememektedir.

Bu hususta araştırma yapmak felsefenin konusudur.

Şimdi sorumuzu biraz daha açarak, biraz daha ileri giderek soralım:

Ben ve senden ve diğer bize benzeyenlerden başka ruhlar da var mıdır yani insanın dışında ruh sahibi olanlar var mıdır?

Bu konu da ilmin değil felsefenin konusudur. Çünkü ilim ruhlar üzerinde deney yapamamaktadır. Dolayısıyla mesela maymunun, ağacın, taşın ruhu var mıdır sorusuna cevap vermek zor olmaktadır. Bu hususta da bir ilke kabul etmemiz gerekir.

Biz bir otomobil yapabiliyoruz. Otomobil yapmak için gerekli maddeleri alıyoruz, yapıyoruz, otomobil oluyor. Herhangi bir ruhu alıp içine koyamadığımıza göre demek ki otomobilimizin ruhu yoktur. Bilgisayarı yapıyoruz. Çalışıyor. Bizimle satranç oynayabiliyor. O halde bilgisayarın da ruhu yoktur. Çünkü onu da biz yaptık ve içine ruh koymadık.

Şimdi yukarıdaki kurallara bir kural daha ekleyebiliriz.

Eğer bir şeyi biz yapabiliyorsak onun ruhu yoktur. Biz yapamıyorsak onun ruhu olabilir. Olması gerekmez. Canlıyı yapamıyoruz. Canlı kendi tohumunda kendisi yetişiyor. Dolayısıyla canlılarda ruhun olup olmadığı belli değildir. Cansızlarda ruh yoktur. Başka bir ifade ile ruhunun olmadığını bildiğimiz şeylere cansız diyoruz.

Bu tanım doğrudur da neyin canlı neyin cansız olduğunu nasıl bileceğiz?

Bunun için bugünkü müsbet ilimlerin keşfettiği bir kanun vardır.

Klasik felsefe bu bilgiye sahip olmadığı için felsefede bunu kullanamadı.

“Modern Felsefe” ise bu bilgiye dayanılarak inşa edilecektir.

Bu bilgi şudur.

Bir dereye gidip taşları alıp sıralasak ve onları orada bıraksak, bir sene sonra yine oraya gitsek, o taşların sırasının bozulduğunu görürüz. Ama dağınık olan taşları bıraksak, binlerce sene sonra gitsek, onların düzelmediğini ve düzgün hâle gelmediğini görürüz. O halde her şey kendiliğinden bozulmaktadır ama hiçbir şey kendiliğinden düzgün hâle gelmemektedir.

Burada şu sorular sorulur:

- Düzen nedir?

- Dağınıklık nedir?

Kendiliğinden düzen oluşmamaktadır ama kendiliğinden dağınıklık oluşmaktadır.

Bunun için bir matematik bulunmuştur. Her şey kendiliğinden o formüle göre zamanla değişmektedir. Bu formül dağınıklık formülüdür.

Dağınıklık=Po*2.71^-(Zaman /Zaman Birimi)^2

Bu formülü okumayabilirsiniz.

Böyle bir formülün olduğunu bilirseniz söylediklerimizi takip edebilirsiniz.

Demek ki kâinatta her şey zamanla bozulmaya gitmektedir.

Şimdi cansız varlığı tarif edebiliriz. Zamanla bozulmaya giden varlıklar cansız varlıklardır. Şimdi ışığı ele alalım. Işık önde akıp giden ışık parçacıklarından oluşur. Hızı sabittir. Akış istikameti sabittir. Işık zamanla bu düzeni kaybeder, yine hızları aynı kalır ama yönleri artık gelişigüzel ve düzensiz hâle gelir. Buna “ısı” denir.

İşte bizim bozulma kanununu buna uygularsak ışık her zaman ısıya kendiliğinden dönebilir ama hiçbir zaman ışığa dönüşemez. O halde ışık, dolayısıyla ısı cansızdır.

Şimdi toprağa bir tohum atalım. Toprakta dağınık olan maddeleri alarak çok düzgün hâle getirir, yaprak yapar, çiçek yapar. O halde bitki canlıdır. Biz cansız varlıklara istediğimiz şekil verebiliyoruz ama canlıları var edemiyoruz. O halde canlıların ruhu var mı yok mu bilmiyoruz ama cansızların ruhu yoktur. Çünkü biz onları yapabiliyoruz ve ruh koymuyoruz.

 

 

MODERN FELSEFEYE GİRİŞ-3(656SEMNER)(BÖLÜM41)

 

 


2000 yılının başında FELSEFE veya KELAM
1-GİRİŞ
2346 Okunma
2-HAZIR BULDUĞU ORTAM BAĞLAMINDA GAZALİ VE FELSEFEYİ BİTİRMESİ
2415 Okunma
3-JEAN-JACQUES ROUSSOEU VE FELSEFE
2232 Okunma
4-SOKRAT VE ADİL DÜZEN
2279 Okunma
5-THALES VE ADİL DÜZEN
2234 Okunma
6-PARMENİDES-HERAKLİT VE ADİL DÜZEN
2568 Okunma
7-EFLATUN VE ADİL DÜZEN
2102 Okunma
8-ARİSTO VE ADİL DÜZEN
2315 Okunma
9-EPİKÜR-i(KIBRISLI)ZENON VE ADİL DÜZEN
2868 Okunma
10-PLOTİN VE ADİL DÜZEN
2352 Okunma
11-AUGUSTİNUS VE ADİL DÜZEN
2184 Okunma
12-SAİNT ANSELM VE ADİL DÜZEN
2174 Okunma
13-THOMAS VE ADİL DÜZEN
2055 Okunma
14-MEİSTER ECKHART VE ADİL DZEN
2816 Okunma
15-NİKOLAUS VE ADİL DÜZEN
2159 Okunma
16-DEKART VE ADİL DÜZEN
2846 Okunma
17-PASKAL VE ADİL DÜZEN
2160 Okunma
18-SPİNOZA VE ADİL DÜZEN
2255 Okunma
19-LEİBNİZ VE ADİL DÜZEN
2367 Okunma
20-VOLTER VE ADİL DÜZEN
3754 Okunma
21-JEAN LACQUES ROUSSEAU(ÖZEL) VE ADİL DÜZEN
1956 Okunma
22-DAVİD HUME VE ADİL DÜZEN
2045 Okunma
23-IMMANUEL KANT VE ADİL DÜZEN
2334 Okunma
24-JOHANN GOTTLİEB FİCHTE VE ADİL DÜZEN
5194 Okunma
25-FRİEDRİCH SCHELLİNG VE ADİL DÜZEN
2238 Okunma
26-GEORG WİLHELM FRİEDRİCH HEGEL VE ADİL DÜZEN
2190 Okunma
27-ARTHUR SCHOPENHAUER VE ADİL DÜZEN
2762 Okunma
28-SOREN AABYE KİERKEGAARTD VE ADİL DÜZEN
2498 Okunma
29-LUDWİG ANDREAS FEUERBACH VE ADİL DÜZEN
2132 Okunma
30-FRİEDRİCH WİLHELM NİETZSCHE VE ADİL DÜZEN
2286 Okunma
31-MARTİN HEİDEGGER VE ADİL DÜZEN
2121 Okunma
32-BERTRAND RUSSEL VE ADİL DÜZEN
2328 Okunma
33-LUDWİG JOSEF JOHANN WİTTGENSTEİN VE ADİL DÜZEN
2149 Okunma
34-KARL HEİNRİCH MARX VE ADİL DÜZEN
2468 Okunma
35-SONUÇ VE YENİ FELSEFEYE GİRİŞ
2062 Okunma
36-İSLAM FELSEFESİNE GİRİŞ 1
1998 Okunma
37-İSLAM FELSEFESİNE GİRİŞ 2
2000 Okunma
38-İSLAM FELSEFESİNE GİRİŞ 3
1979 Okunma
39-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 1
2102 Okunma
40-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 2
2084 Okunma
41-MODERN FELSEFEYEİRİŞ 3
1965 Okunma
42-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 4
1962 Okunma
43-modern felsefeye giriş 5
1823 Okunma
44-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 6
1957 Okunma
45-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 7
2056 Okunma
46-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 8
1894 Okunma
47-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 9
1839 Okunma
48-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 10
1996 Okunma
49-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 11
2101 Okunma
50-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 12
1866 Okunma
51-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 13
1927 Okunma
52-modern felsefeye giriş 14
1819 Okunma
53-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ 15
1844 Okunma
54-MODERN FELSEFEYE GİRİŞ-16
2049 Okunma
55-modern felsefeye giriş-17
1924 Okunma
56-modern felsefeye bgiriş-18
1816 Okunma
57-modern felsefeye giriş 19
1868 Okunma
58-modern felsefeye giriş 20
1827 Okunma

© 2026 - Akevler