İŞLETME SEMİNERLERİ - 22    Pazartesi, 21.07.2008

AKEVLER KREDİLEŞME ORTAKLIĞI

KURULUŞ

Madde 1-Sınırlı Sorumlu Akevler İstanbul Tüketim Kooperatifi’nin “Genel Hizmet Ortağı” olarak katıldığı “AKEVLER KREDİLEŞME ADİ ORTAKLIĞI” kurulmuştur. Oraklığın Kurucu Sorumlusu Süleyman Karagülle’dir; on “KURUCU”yu bulacaktır. On kurucu da onar “ORTAK” bulacaktır.  “Ortaklığın Sorumlusu”nu KURUCULAR sıralama usulü ile belirleyeceklerdir.

[BU ORTAKLIĞIN TÜZEL KİŞİLİĞİ TC KANUNLARI BAKIMINDAN NE OLACAK? ÖNERİ: BU AİTK’NİN ORTAĞI OLAN BİR YAPI YERİNE, TÜKETİMİ UCUZLATMAK İÇİN TEŞEBBÜSLERİ KREDİ YOLUYLA DESTEKLEYEN BİR FAALİYETİ OLARAK ELE ALINABİLİR; TÜKETİM KOOPERATİFİNİN BU PROJE İÇİN ALTIN KOYAN ORTAKLARI PROJENİN ÜRETTİĞİ DEĞERLERDEN İSTİFADE EDER, AİTK’İN PAYI AYRILIR.]

ORTAKLIĞIN TÜZEL KİŞİLİĞİ YOKTUR. TÜZEL KİŞİ OLARAK AKEVLER İSTANBUL TÜKETİM KOOPERATİFİ GÖRÜLECEKTİR. KOOPERATİF DEĞİŞİR ORTAKLI DEĞİŞİR SERMAYELİ BİR ORTAKLIK OLDUĞU İÇİN ORTAKLAR EŞİT OYA SAHİPTİRLER AMA SERMAYELERİNİN DOLAYISIYLA YARARLANMA HAKLARININ EŞİT OLMASI ŞARTI YOKTUR. BU ADİ ORTAKLIK KOOPERATİF İÇİNDE İŞTİRAK VE BÖLÜŞMENİN ŞEKLİNİ BELİRLEYECEKTİR. HER İŞLETME BAĞIMSIZ BİR İŞLETME OLACAK. ANCAK GENEL HİZMETLER VE MARKA OLARAK TEK FİRMA GÖRÜNECEKTİR. O DA KOOPERATİFTİR. ADİ ORTAKLIKLAR, GERÇEK KİŞİLER VE TÜZEL KİŞİLER SÖZLEŞME İLKELERİ İÇİNDE FAALİYETTEDİRLER. SADECE GENEL HİZMETİ ORTAK OLARAK YAPIYORLAR.

SERMAYE

Madde 2- Her ortak (12*3+4 olmak üzere) ayda 3’er gram altın vererek bir yıl içinde 40 gram sermaye ile ortaklığa katılacaktır. Her kurucu en az beş (5), en çok yirmi (20) ortak kaydedecektir. Ortaklık -ancak- en az 50 (elli) ortak bulunmuşsa kurulmuş olacaktır.

[KREDİLEŞMEDE KULLANILACAK ALTIN 24 AYAR OLARAK DİKKATE ALINACAKTIR.]

Ortaklar her zaman ortaklıktan ayrılabilecektir. Ortaklık payı karz-ı hasen olup sadece AYRILDIĞIo günkü altın değerini alacaklardır. Ortaklar arasında kalan bölünecektir. Ayrılan ortağa kurucu yeni ortak bularak ödeyecektir. Bulamazsa, diğer kurucular yeni ortak bularak ödeyecektir. Onlar da bulamazsa, Kooperatif Genel Hizmet Sorumlusu bulup ödeyecektir. O da bulamazsa (ORTAK SAYISININ 50 KİŞİNİN ALTINA DÜŞMESİ HÂLİNDE DÜŞMEDİ AMA ÖDEYEMEDİ ORTAKLIK) tasfiye edilecektir.

ORTAKLIĞIN GAYESİ

Madde 3- Kredileşme Ortaklığı “Adil Düzen İşletmeleri”ne faizsiz krediler verecektir. [TÜKETİCİLERE KARZ-I HASEN VERİLECEK Mİ? BU İŞLEMDEN KAR PAYLAŞIMI MÜMKÜN MÜ?

KREDİLEŞME ÇEKİ ALAN HERKES AYNI ZAMANDA KREDİ İSTİHKAK EDER. BU HACİM İLE ORANTILIDIR. İMKAN VARSA BİRKAÇ KATI OLABİLİR. BU İŞLETMEDE ÇEKİN GEÇERLİLİĞİ İLE ORTAYA ÇIKAR.

ÖRNEK, VERGİ DAİRESİNE AYLIK %2,5 FAİZLİ BORCU OLAN TÜKETİCİYE KARZ-I HASEN VERİLİRSE BURADAN TÜKETİCİNİN BİR KARI DOĞDUĞUNDAN BAHİSLE ANAPARA DIŞINDA BİR TAHSİLAT YAPILMASI CAİZ OLACAK MI?]

KİŞİ KREDİLEŞME İLKESİ İÇİNDE ALDIĞI ÇEKİ NAKDE ÇEVİREBİLİR VE ONU İSTEDİĞİ YERDE KULLANIR. KİMSEYE FARKLI MUAMELE YAPILMAYACAKTIR.

[SADECE İŞLETMELERE KREDİ VERİLECEK BİR YAPI OLARAK MI KALACAK?]

KİŞİLERE KREDİ MEVDUAT KATKILARI KADAR OLACAKTIR. İŞLETMELERİN KREDİLERİ İSE GETİRDİKLERİ KOOPERATİF GENEL HİZMET PAYI KARŞILIĞI GELECEK YILLARDA ARTIRILACAKTIR.]

İşletmelerin cirolarından bir yüzde alacaktır. [TEKNİK OLARAK KREDİYİ KULLANAN İŞLETMENİN CİRO-KREDİ İLİŞKİSİ NASIL KURULACAK? ALINAN KREDİ, SERMAYENİN BELİRLİ BİR ORANI OLSA BİLE SERMAYENİN DEĞERLEMESİ PRATİK DEĞİLDİR.]

İŞLETME ÜZERİNDE NAKDİ BULUNDURMAZ. MAL VE HİZMETLERİ BULUNDURUR. KREDİLEŞME ÇEKİ KİŞİLERDE VEYA BANKA HESAPLARINDA OLUR. İŞLETMELER NE KADAR AZ SERMAYE HACMİ İLE NE KADAR FAZLA GENEL HİZMET PAYI VERİRLERSE ONA GÖRE KREDİLERİ ARTAR. KİŞİLERİN KREDİLERİ İSE ÜZERİNDE NE KADAR AZ PARA BULUNDURUP NE KADAR ÇOK İŞLETMELERİNE GELİR GETİRİRLERSE O KADAR KREDİLERİ ARTAR. KREDİ HACMİNİN HESABI YATIRDIĞI TARİHTEN YIL SONUNA KADAR HESAPLANIR. ÇEKTEN DE O KADAR DÜŞÜLÜR.

Kurucu sermaye sahiplerine buradan pay verecektir. İşletmelerden alınacak cirodan paylar ile bu suretle toplanan meblağlardan kuruculara verilecek pay aşağıdaki şekilde belirlenecektir. Bu payların yarısı toplanacak ve kuruculara iade edilecektir. Kurucuların kuruculuk ve yönetim hakları devam edecektir. Bu hakkı başkasına devretmek isteyen hakkını istediği şartla devredebilecektir. Kuruculuktan hakemler kararı ile ihraç edilirse bir kurucunun payı kadar tazminat ödenecektir.

DİĞER YARISI BUNUN İÇİN YEDEKTE BULUNDURULACAKTIR. EKSİLDİKÇE TAMAMLANACAKTIR. YANİ GENEL HİZMET PAYINDAN BU SSERMEYERLİN HAKLARI KEDİELRİ KADAR KARDIR. DURUMA GÖRE VERİLECEKTİR. EKSİLDİKÇE TAMAMLANACAKTIR. DİĞER HİZMETLERİN PAYINDAN EKSİLECEKTİR.

KREDİLEŞME ÇEKİ

Madde 4- Ortaklardan toplanan 40 gram altının değeri Merkez Bankası’nın satış değeriİSTANBUL ALTIN BORSASININ BİR ÖNCEKİ GÜN KAPANIŞ FİYATI ile ölçülecektir. Ödemeler o günkü Merkez Bankası satış değeriİSTANBUL ALTIN BORSASININ BİR ÖNCEKİ GÜN KAPANIŞ FİYATI üzerinden yapılacaktır. Ortaklıkta tüm nakit ödemeler YTL üzerinden yapılacak, borçlanmalar ise altın gram üzerinden yapılacaktır. Kooperatif ibraz müddeti geçmiş çekler kesecektir. Bu çek üç gram altın karşılığı olacaktır. [BÜYÜK İŞLEM HACİMLERİNDE 3’ÜN KATLARI ŞEKLİNDE DE ÇEK TANZİM EDİLEBİLMELİDİR.] Bankada YTL değeri ile kooperatifte ise üç gram altın değeri ile geçerli olacaktır. Kooperatif talep tarihinden sonra iki yıl içinde ödemekle yükümlü olacaktır. Ancak mümkün olduğu kadar erken ödeyecektir.

ÇEKİN KARŞILIĞI

Madde 5- Kredileşme çekinin miktarı en çok altın olarak sermayenin beş katı olabilecektir.

Karşılığında 

a)      Nakit alınıp bankada yatırılacak. Bankada altın değeri korunacaktır. [KREDİ NAKİT KARŞILIĞI MI OLACAK, O ZAMAN KREDİYE NİÇİN İHTİYAÇ DUYULSUN?]

NAKİT YERİNE KREDİLEŞME ÇEKİ DOLAŞACAKTIR. KREDİLEŞME ÇEKİ DEĞERİ KORUYACAK, KREDİLEŞMEYİ SAĞLAYACAK, PAHALI ALINIP UCUZ SATILACAK, HESAP GARANTİYE ALINMIŞ OLACAKTIR.

b)      Ortaklığın belirleyeceği değerle bir mal satın alınacak ve bu mal rehin olacak.

c)      Ortaklığın belirleyeceği bedelle üretilecek mal teminat olacaktır.

d)     Bir taşınmazın inşaatında çalışan işçilere verilecektir. [İLGİSİ ANLAŞILAMADI??]

İNŞAAT YAPAN MÜTEAHHİT İŞÇİYİ ÇALIŞTIRACAK, PARASINI ORTAKLIK ÖDEYECEKTİR. MÜTEAHHİT MALZEME ALACAK, PARASINI ORTAKLIK ÖDEYECEK. KARŞILIĞI YAPI OLARAK BULUNACAK.

ÇEKİN TEMİNATI

Madde 6-

a)      Çıkarılacak çekin karşılığında yüzde seksen değeri ile bir taşınmaz ipotek edilecektir.

b)      Kredileşme ortaklığı dayanışma içinde birbirine payları nisbetinde kefil olacaklar. Altın sermaye ile ödenecek.

c)      Çek mutlaka bir girdi karşılığı çıkacaktır.

d)     Çekin hareketi muhasebede takip edilecek ve belgelenecek.

ÇEKİN YARARLARI

Madde 7- Çekin aşağıdaki yararları olacaktır.

a)      Para değerinin değişmesi çekin değerine etki etmeyecek, hep altın karşılığını koruyacaktır. Altının alım satımından doğan zararlar olmayacaktır.

b)      Çek kooperatif kasasına veya diğer ortaklardan birine mevduat olarak verildiğinde karşılığında faizsiz kredi alma hakkı doğacaktır. Böylece ortaklar arasında her mal için ve her değer için ve her ortak için bir faizsiz sermaye edinme imkanı doğacaktır.

c)      Adil Düzen İşletmeleri mallarını para ile değil, İşletme Senetleri ile satacaklardır. İşletme Senetlerinin değerleri de YTL ile değil, kredileşme senedi ile değerlendirilecektir. Dolayısıyla Adil Düzen İşletmeleri’nden mal alabilmek için bu çeke ihtiyaçları olacaktır. İşletmeler bu çekle daha pahalı mal alıp daha ucuz satma imkanını bulacaklardır.

d)     Çıkarılacak kredileşme çekleri ortaklara faizsiz kredi olarak verilerek işletmelerin iş yapmaları sağlanacaktır.

YÖNETİM

Madde 8- Ortaklık Kurucular tarafından yönetilecektir. Kurucular sıra ile başkanlık yapacaklardır. Her başkanın başkanlık müddeti ortak ettikleri sayısıncadır. Ortaklar yönetim haklarını birbirlerine devredebilirler. Sıra en çok hak sahibi olan kimseye ait olur. Kararları başkan istişare eder ve re’sen alır. Diğer kurucuların hakemlere gitme yetkileri vardır. Ekseriyet kararı alınmaz. Orak temsilcisini değiştirebilir. Kararlardan haberdar olur. İstediği zaman ayrılabilir. Payı verilmelidir.

YENİLENME

Madde 9- Ortak sayısı beş kişiden aşağı düşen kurucunun kuruculuğu sona erer. Yerine bunların sayısını beşin üstüne çıkarabilen o kurucunun ortakları arasından biri; çıkmazsa, ortaklardan herhangi biri kurucu olabilir. Ortak olmayanın kurucu olabilmesi için önce ortak olması gerekir. Kuruculuk vasiyetle ortaklardan birine intikal eder. İsteyenler her zaman ayrılabilirler.

HAKEMLİK

Madde 10- Ortaklar arasında veya müşteriler arasında çıkacak her türlü ihtilaflar, çekle ilgili her türlü ihtilaflar hakemler yoluyla çözülür. Kuruculardan her biri hakemdir. Ayrıca her kurucu bir hakemi de dışarıdan atar. Hakemlerden birini bir taraf, diğerini diğer taraf seçer. Baş hakemi hakemler seçer. Verdiği kararlar Yargıtay’da temyiz edilir. Kesinleşen hakem kararlarına uymayanlar hakem kararları ile ortalıktan ihraç edilir.

Kurucu Adayları:

1)      Hasan Hacıbektaşoğlu

2)      Gürsoy Erol

3)      Süleyman Akdemir

4)      Hakan Kandal

5)      Süleyman Karagülle

6)      M. Lütfi Hocaoğlu

7)      Reşat Nuri Erol

8)      Gürsel Kartal

9)      Yaşar Gönül

10)  Ali Bülent Dilek

11)  Ramazan G. Uçar

12)  Emin Üstün

13)  Ahmet Kırtekin

SÜLEYMAN KARAGÜLLE

Yay. Haz.: REŞAT NURİ EROL

www.akevler.org      (0532) 246 68 9