PARA-İslam'da denge/Altın ve Gümüş
Süleyman Karagülle
2186 Okunma
28-İŞLETME VE MUAMELE VERGİSİ

25  İŞLETME VE MUAMELE VERGİSİ

 

 

 

             Bir mal bir ülkede ucuz ise, o mal alınıp dış ülkelere götürülür ve satılmış olur. O ülkede ucuz olan mal alınır ve pahalı olan ülkeye ithal edilmiş olur. İthalât ve ihracatın olabilmesi için iki ülke arasındaki fiat farkının yol masraflarını ve aracı kârını karşılaması gerekir. İlk ticaret, yakın ülkeler arasında yapılmakta ve orada istihlâk edilmektedir.

Gümüşte istihlâk olmadığı için altın ile fiat farkı ne kadar küçük olursa olsun ve ne kadar uzak bulunursa bulunsun, ergeç gümüş akışı olur ve altına göre fiatını daima eşit olarak dengede tutar. Mallar için ise bu imkân yoktur. Bir ülkeden diğer bir ülkeye malların akabilmesi için taşıma masraflarını koruyacak fiat farkı mutlaka mevcut olmalıdır.

Taşıma zorluğu, ülkeler arasındaki mübadeleyi güçleştirir. Bu zorluk insanlık için zararlı olur. Taşıma farkını kapatacak kadar fiat farkı olması, malların mübadelede o kadar fayda artışını temin edeceğini belirtir. Aradaki kâr da hesaba katılırsa, beşerî gelirde de o nisbette bir artış vardır. Taşıma masrafları beşerî gelirin miktarını düşürmez. Zira taşımayı yapanlar, taşımak suretiyle üretme yapmış olurlar.

Taşıma kolaylığını sağlıyan devletler ve ülkeler, bu taşıma düzeni ile büyük gelir artışlarına sebep olurlar. Bunu bir misâlle izah edelim, İzmir'de oturan bir kişi, bağındaki üzümü topladıktan sonra onu satmak için Erzurum'a gitse ve deve üzerindeki nakliyesi ile bu üzüme nakliye masraflarını yükleyip satsa, belki fiat on misli artmış olacaktır. Çünkü bu mal ve kişi üç ayda Erzurum'a varamazdı. Hayvanların ve insanların yolculuk masrafları bu bir deve yükü üzüme binecekti.

Halbuki geçmişte İslâmiyet'e göre tesis edilmiş bulunan 'kervansaraylar silsilesi' yolcuların doktor ve baytarına kadar, her türlü ihtiyaçlarını karşılıyordu. Yola çıkanın masrafları şöyle dursun, tasarrufları vardı. Çünkü evinde kendi yemek ve hayvanını besleme masrafları olacak; yola çıkmakla bu masraflardan  kurtulmuş olacaktır.

            Bunun sonucunda kişilerin evde oturmaktansa, Erzuruma gidip orada üzümü satıp oradan buğday almaları imkân dahiline giriyordu. Devlet için bu masraflar, devletin tabii masrafları arasına girmişti. Zira bu kervansaraylar aynı zamanda kendi idarî ve askerî masraflarını yolculuk açısından sıfıra indiriyordu. Harcırah diye bir masraf söz konusu değildi. Ordularını bu suretle gayet kolaylıkla nakledebiliyorlardı.

O devirlerde mevcut teknik zorluklar içinde o yüksek refah seviyesini sağlamış olmaları, hep bu ulaştırma imkânlarının kolaylığı ile olmuştur. Yani ülkeler arası ticaret devlet için bir gelir kaynağı değil, bir gider kaynağı durumunda bulunuyordu.

Gümrük vergisini almak, devletin —temin etmesi gereken kolaylık ve yardım yerine— külfet altına girmesi anlamında kendi aleyhine bir davranıştır. Hazreti Peygamber zamanında böyle bir vergi söz konusu değildi. Karşı taraf gümrük vergisini uygulasa bile, biz yine gümrük uygulamayız. Sadece Hz. Ömer devrinde ençok ondabir veya beştebir olmak üzere yabancılara bir gümrük uygulaması söz konusu olmuştur. Zimmilere ve müs-lümanlara ise böyle bir vergi uygulaması, İslâmiyet'te yoktur.

Bazı kimseler gümrüğün sanayi kalkınması için gerekli olduğunu ileri sürerler. Bu tamamen uydurmadır. Almanya'da uygulanan gümrük ve bugün Avrupa'da uygulanmak istenen gümrük birliği hiçbir zaman ekonomik gayeler taşımamıştır ve hiçbir zaman ekonomik fayda sağlamamıştır. Gümrük, ekonomik gaye ile değil, siyasi gaye ile alınır. Gümrük sayesinde Alman birliği sağlanmış ve tek devlet haline gelmiştir; şimdi de Avrupa tek devlet haline getirilmiş olacaktır.

İslâmiyet'te menfi tedbirler meşru sayılmaz; menfi hak, hak değildir. Satma ve alma akti yapılabilir, fakat satınalmama veya satmama akti yapılamaz. Dolayisiyle siyasi bütünlük için gümrüğe gerek yoktur; bunun gerçekleşmesi için İslâmiyet yeterlidir.

 

 

 

 

                                                                                         

 

 

 

 

 


PARA-İslam'da denge/Altın ve Gümüş
1-1-kapak içi
2386 Okunma
2-2-takdim-REŞAT EROL
2215 Okunma
2-2-takdim-reşat erol
2160 Okunma
3-3-önsöz-süleyman karagülle
2609 Okunma
4-4-YAŞAMA DÜZENİ
2254 Okunma
5-5-HAYVANLARDA YAŞAMA DÜZENİ
2114 Okunma
6-6-İNSANLARDA YAŞAMA DÜZENİ
2204 Okunma
7-7-ÜRETTİĞİ KADAR TÜKETME ESASI
2265 Okunma
8-8-ÜRÜNÜN TÜKENMEMESİ ESASI
2336 Okunma
9-9-VERİP KARŞILIĞINI ALMA ESASI
2207 Okunma
10-10-GÜMÜŞ SENET
2288 Okunma
11-11-ALTIN SENET
2369 Okunma
12-12-HAZİNE ALTINI
2411 Okunma
13-13-SERBEST FİAT
2176 Okunma
14-14-ALTIN VE GÜMÜŞ DENGESİ
2562 Okunma
15-15-ALTIN VE MİLLÎ GELİR
2285 Okunma
16-16-ALTIN VE ÜLKELER ARASI DENGE
2622 Okunma
17-17-GÜMÜŞ STOKU VE ÜLKELER ARASI DENGE
4984 Okunma
18-18-ALTIN FİATI
2454 Okunma
19-19-HAZİNEDE GÜMÜŞ STOKU
2364 Okunma
20-20-SERMAYE VERGİSİ İLE PARA DENGESİ
2303 Okunma
21-21-DENK MALLAR
2184 Okunma
22-22-KREDİ
2146 Okunma
23-23-SENET PARA
2426 Okunma
24-24-FİATLARA MÜDAHELE
2169 Okunma
25-25-NAKDÎ VE GELİR VERGİSİ
2430 Okunma
26-26-PARA'NIN HAPSİ
2269 Okunma
27-27-KARŞILIKSIZ PARA
2073 Okunma
28-28-İŞLETME VE MUAMELE VERGİSİ
2186 Okunma
29-29-HAZİNE'NİN FONKSİYONU
2380 Okunma
30-30-VERESİYE VE FAİZ
3077 Okunma
31-31-ÜCRET
2243 Okunma
32-32-TEKEL
2180 Okunma
33-33-DEPO EDİLEMEZ MALLAR
2356 Okunma
34-34-İÇİNDEKİLER
2251 Okunma
34-34-İÇİNDEKİLER
2210 Okunma
35-35-PARA DENGESİNİN RİYAZİ TAHLİLLERİ
2629 Okunma
36-36-YAŞAMADÜZENİ
2134 Okunma
38-38-İNSANLARDA YAŞAMA DÜZENİ
2068 Okunma
39-39-ÜRÜNÜN TÜKENMEMESİ ESASI
2118 Okunma
40-40-GÜMÜŞ SENET
2058 Okunma
41-41-HAZİNE ALTINI
2103 Okunma
42-42-ALTIN VE GÜMÜŞ DENGESİ
2075 Okunma
43-43-ALTIN VE ÜLKELER ARASI DENGE
2161 Okunma
44-44-ALTIN FİATI
2061 Okunma
45-45-SERMAYE VERGİSİ İLE PARA DENGESİ
2202 Okunma
46-46-KREDİ
2106 Okunma
47-47-FİATLARA MÜDAHELE
2056 Okunma
48-48-PARANIN HAPSİ
2037 Okunma
49-49-İŞLETME VE MUAMELE VERGİSİ
1986 Okunma
50-50-VERESİYE VE FAİZ
2166 Okunma
51-51-TEKEL
2111 Okunma
52-52-ŞER'İ AYLARIN TAKVİMİ
2354 Okunma
53-53-VEDA AYININ MANASI
2223 Okunma
54-54-PARA KİTABININ ŞER'İ DELİLLERİ
2032 Okunma
54-54-ŞER'İ DELİLLERİ
2091 Okunma
55-55-PARA KİTABI ŞERİ DELİLLERİ
2463 Okunma

© 2026 - Akevler