Erbakan’a göre KREDİ İLE İLGİLİ ESASLAR

ERBAKAN HAFTASI ve “ERBAKAN’I ANMAK, ANLAMAK VE ERBAKAN GİBİ YAPMAK” vesilesiyle; “İSLAM EKONOMİSİ ÇERÇEVESİNDE NECMETTİN ERBAKAN’IN ADİL DÜZEN SÖYLEMİ” (İrfan Ersin ve Cengizhan Yıldırım’ın çalışması) akademik çalışmasını değerlendirmeye devam ediyoruz… Çalışma “NECMETTİN ERBAKAN’IN EKONOMİK SÖYLEM VE UYGULAMALARI” adlı “YÜKSEK LİSANS TEZİ”nden türetilmiş. Bugün de “ERBAKAN’A GÖRE KREDİ İLE İLGİLİ ESASLAR” konusu üzerinde duralım...

Hakkı Müktesep Karşılığı Kredi: Bu sistemde bir kişi tasarruflarını bankada tuttuğu sürede kredi kullanma hakkı elde eder. Bu “Bankaya yatırılan para x bankada kaldığı süre = Hakkı Müktesep Kredi Hacmi” formülü ile belirlenmektedir. Böyle bir sistemin olması bireylerin tasarruflarının finans kuruluşlarında toplanmasını ve ekonomiye kazandırılmasını sağlayacaktır (Erbakan 2010). Erbakan’a göre, Adil Düzen’de banka hizmetini genel olarak vakıf kültürüyle devlet yapar. Ancak özel şahısların banka kurmaları ve faizsiz olarak çalışıp mudilerine kâr temin etmeleri de mümkündür. Bankalar devlet destekli olacağı için banka sağlamdır ve batması söz konusu değildir. Bu sistemde hem tasarruflarından gelir sağlayacağından mudiler, hem de ihtiyacı olanlar bu tasarrufu kullanma hakkına sahip olduğu için her iki tarafa da fayda sağlayacaktır. Sonuç olarak üretim ve gelir artacağından tüm ekonomi de bu durumdan fayda sağlayacaktır (Erbakan 2010).

Emek Karşılığı Kredi: Erbakan bu kredi sistemini bir örnekle açıklamaktadır. Erbakan’a göre, mesela “benim bir konfeksiyon atölyem var, burada 20 tane dikiş makinam var, işçilerimi tutup çalıştırırsam konfeksiyon üretebiliyorum ve kârlı iş yapabiliyorum. Piyasada şartlar müsait ancak ne var ki işletme sermayem yok. Adil Düzen’de bu bir problem değildir. Atölye sahibi olduğum vesikamı ortaya koyarım, dürüst bir insan olduğuma dair mensup olduğum ‘Ahlâk topluluğu’ nun bana verdiği ‘Tezkiye’ belgesini ortaya koyarım giderim makinalarımın ve atölyemin gerektirdiği usta ve işçileri arar bulurum. Atölyemin kaç usta ve işçiyle üretim yapacağı ‘Meslek kuruluşum, loncam’ tarafından belirlenmiştir. Bu şartlara uygun olarak usta ve işçilerin de çalıştıkları zaman ne kadar ücret almaya layık oldukları tahsil, tecrübe, ehliyet ve kabiliyetlerine göre kendi meslek kuruluşları tarafından belirlenmiştir. Diyelim ki Adil Düzen’de bir dikiş makinası ustası 1 ay çalıştığı zaman 5 bin TL alacaktır. Bu kimseleri alır getirir işe başlatırım. Bunların ücretlerini banka yani devlet öder, ben müteşebbis olarak, atölye sahibi olarak borçlanırım. Bilahare ürettiğim konfeksiyonu satar borcumu öderim. İşte üretim için çalışanlara ödenen bu kredinin adı Emek Kredisi’dir” (Erbakan 2010). Karagülle’ye göre bu emek karşılığı kredi emeğe değil işyerine verilir (Karagülle 1993).

Rehin Karşılığı Kredi: Erbakan bu sistemi de bir örnekle açıklamaktadır: üretici cari fiyatlarla 1000 lira değerinde buğdayımı ambara verir. Buğdayın bugünkü değerinden hesapla %80’inin yani 800 lirasını kredi olarak alır. Burada beklenti gelecekte buğdayın fiyatının artacağı şeklindedir. Üç ay sonra tüketicinin 1000 liralık buğdayı 1200 TL değerine yükseldiğinde rehin olarak bıraktığı yani satmadığı buğdayını 1200 TL’ye vakfa satar. Dolayısıyla herkes bu örneğe binaen rehin karşılığı kredi alma hakkına sahi olabilir (Erbakan 2010).

Ödenmiş Vergi Karşılığı Kredi: Adil Düzen’de vergi sadece üretim üzerinden alınır. Erbakan’a göre, “sadece devletin üretim yaptığı katkı ve hizmetleri karşısında kendi hakkını alması söz konusudur. Bu sebepten dolayı ‘ödenmiş vergi karşılığı kredi’den maksat bir kimse, ortaklık veya kuruluşun ‘devletin gelir teminine vesile olması’ münasebetiyle kazanmış olduğu bir kredi imkânıdır. Kim devletin gelir teminine vesile olursa, bu vesile olduğu gelire bağlı olarak belli kriterler uyarınca ayrıca devletten belli şartlarla kredi alabilir, işte bu kredinin adı ‘ödenmiş vergi karşılığı kredi’dir” (Erbakan 2010).

Yatırım Karşılığı Kredi: Adil Düzen’de ehil kimselere hangi konuda ne miktar taahhüt işi yapabilecekleri meslek kuruluşları tarafından kendilerine teminatlı ehliyetler olarak verilmektedir. Aynı zamanda herkes mensup olduğu ahlâk topluluğundan da dürüst bir kimse olduğuna dair teminatlı tezkiye belgesi alabilmektedir. Dolayısıyla tezkiye belgesini alan girişimci devletin hazırlatmış olacağı makro planlarını ve yatırım projelerini bu kredi sistemiyle hayata geçirmesi mümkün olacaktır. Böylelikle üretim artış gösterecektir (Erbakan 2010).