Reşat Nuri Erol
Prof. Dr. Arif Ersoy; ‘Adil Düzen Ortaklık Ekonomisi’-4
23.05.2026
424 Okunma, 1 Yorum

Prof. Dr. Arif Ersoy; ‘Adil Düzen Ortaklık Ekonomisi’-4

Bu yazılar hem Yük. Müh. Süleyman Karagülle, Prof. Dr. Necmettin Erbakan, Prof. Dr. Arif Ersoy’u anma’ hem de yaşanan sosyal TUFAN’ için ‘ÇARE’ yazılarıdır…

‘Sosyal Tufan’ derken, ülkemizde ve bütün dünyada hayatımızın ilmî-iktisadî-ahlâkî-idarî/siyasî dört ana alanını da sarmış olan ‘sosyo-ekonomik tufan’ demek istiyor, çare/çözüm olarak da ‘Adil Düzen Ortaklık Ekonomisi’ önerimizi sunuyoruz…

Arif Ersoy: Kapitalizmin ilk uygulaması Roma tarafından yapılmıştır. Kolonilerde, yani Romanın sömürgelerinin olduğu yerlerde, böl-parçala-yönet ve sömür mantığı Romalılarca icat edilmiş ve uygulanmıştır. Roma hukuku ise kendilerine özgü bir hukuk sistemi değildir. Bunu Romalılar geliştirmemiştir. Roma hukuku, Tevrat’ın ortaya koyduğu hukuk düzeninin, Romalı egemenlerin menfaatine göre yeniden şekillendirilmesi ile oluşmuştur. 

Medeniyetler arasında kâh gündüz kâh gece olur. Eğer hak ve adalet hâkimse gündüz, kuvvet hâkimse gece medeniyeti olarak adlandırıyoruz. Çünkü sürekli çatışma, ezen ve ezilenler var. Medeniyetler, İbn-i Haldun’a göre, insan gibidir. Kurulurlar, gelişirler yaşlanırlar ve eğer medeniyet sorun çözemiyor, sorun üretiyorsa yıkılır. Bu medeniyetlerin arasında belli bir dönemde, Allah Resulü Hz. Muhammed’in (sav) önderliğinde, Medine Site Devleti kurulmuştur. Mekke’de peygamberlik gelmiş, Medine’de İslâm’ın siyasi ve sosyal yapısı kurulmuştur. Dünyada faizsiz serbest pazar ekonomisi ilk defa Medine Site Devleti’nde uygulanmıştır. Medine Site Devleti’ni esas alan yönetimler, yani Emevîler, Abbasîler, Selçuklular ve Osmanlılar döneminde, Ortaklık Ekonomisi yaygın bir şekilde kullanılmıştır. İslâm tarihinde, 8. yüzyıldan Kurtuba’nın kuşatılmasına kadar -yaklaşık 16. yüzyıla kadar-, bazı sekmeler olmasına rağmen, Çin Seddi’ni ve Atlas Okyanusu’nu da içine alan serbest bir ekonomi bölgesi, yani ‘Ortak Pazar’, kurulmuştur. Bu, o günkü şartlara göre oldukça ileri düzeyde bir ortak pazardır. Hem sermaye hem emek hem teknoloji hem de bilgi serbestçe hareket etmiştir. Kervansaraylar kurulmuş, ilim adamları serbestçe hareket etmişlerdir. Öğrenciler, ilim elde etmek için Maveraünnehir’den İspanya’ya kadar, vakıfların da desteğiyle, rahatça seyahat etmişlerdir. Bu, insanlık tarihinde ilmî genişlemenin en hızlı olduğu dönemdir. 13. yüzyıldan itibaren Haçlı savaşlarında yenik düşen askerler, doğunun mallarını batıya pazarlamışlardır. Bu yüzden batıda, Akdeniz havzasında, şehirler kurulmuş ve bu tüccarların bir sınıfı ortaya çıkmıştır: Burjuva Sınıfı. Bu tüccarlar, zamanla şehirlerin yöneticisi konumuna gelmişler sonra da ülke yönetimini ele geçirmişlerdir. Böylece, batıda yayılmacı ve sömürgeci bir düzen kurmuşlardır. Bu düzenin adı merkantilizmdir. 

Merkantilizm, ekonomik tekele dayalı bir düzendir. Kapitalizmin ilk şeklidir ve tüccarlar tarafından kurulmuştur. Bugünkü ekonomik düzenin temelleri merkantilist iktisatçılar tarafından atılmıştır. Sanayi devriminden sonra merkantilizm, sanayi kapitalizmine dönüşmüştür. 20. yüzyılın ortalarından itibaren ise sanayi kapitalizmi, finans kapitalizmine dönüşmüştür. Şu an dünya finans kapitalizmi aşamasındadır. Dolayısıyla, her taraf Batı’nın, doğrudan veya dolaylı olarak, sömürgesi altındadır. Faiz ve karşılıksız para ile adeta dünyayı kasıp kavurmaktadırlar. 

Geldiğimiz noktada kapitalizm artık sorun çözemiyor, sorun üretiyor. Bu yüzden insanlar arayış içindedir. İslâm/Ortaklık Ekonomisi’ne yönelme zamanının geldiğinin bir işaretidir. Çünkü mevcut kapitalizm sorun çözemiyor. Onun içindir ki 2008 krizinden sonra İslâmî Finans, küresel bir olgu haline gelmiştir. Bugün İslâmî Finans olarak adlandırılan katılımcı finans kuruluşları, dünyanın hemen her yerinde uygulanıyor/uygulanmaya çalışılıyor. İslâm Ekonomisi, Türkiye dâhil dünyanın diğer ülkelerinde de okutulmaya başlandı. Yani yeni medeniyet bu ekonomik düzenle birlikte kurulacaktır. Devlet, üretim faktörlerinin bir araya gelmesine ortam hazırlayacak, onlar üretimi ortaklaşa organize edecekler ve ekonomik yapı da ona göre düzenlenecektir. Elde edilen hâsıla, kamunun payı -vergi- verildikten sonra, üretim faktörleri tarafından -işçi, sabit sermaye ve döner sermaye- ortaklaşa paylaşılacaktır. Ve yeryüzü kaynakları daha verimli şekilde kullanılacaktır. (Devamı var)

 


YorumcuYorum
Reşat Nuri Erol
23.05.2026
10:05


Reşat Nuri Erol

Prof. Dr. Arif Ersoy; ‘Adil Düzen Ortaklık Ekonomisi’-4

Reşat Nuri Erol

23.05.2026 - 04:30

https://www.milligazete.com.tr/prof-dr-arif-ersoy-adil-duzen-ortaklik-ekonomisi-4






Son Yorumlanan Makaleler
Reşat Nuri Erol
Prof. Dr. Arif Ersoy; ‘Adil Düzen Ortaklık Ekonomisi’-4
23.05.2026 424 Okunma
1 Yorum 23.05.2026 10:05
Reşat Nuri Erol
Prof. Dr. Arif Ersoy; ‘Adil Düzen Ortaklık Ekonomisi’-3
22.05.2026 647 Okunma
1 Yorum 22.05.2026 08:17
Reşat Nuri Erol
Prof. Dr. Arif Ersoy; ‘Adil Düzen Ortaklık Ekonomisi’-2
21.05.2026 781 Okunma
1 Yorum 21.05.2026 10:46
Reşat Nuri Erol
Prof. Dr. Arif Ersoy; ‘Adil Düzen Ortaklık Ekonomisi’-1
20.05.2026 830 Okunma
1 Yorum 20.05.2026 10:06
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 196
19.05.2026 795 Okunma
1 Yorum 19.05.2026 09:45
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 195
18.05.2026 842 Okunma
1 Yorum 18.05.2026 10:19
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 194
17.05.2026 951 Okunma
1 Yorum 17.05.2026 08:39
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 193
16.05.2026 901 Okunma
1 Yorum 16.05.2026 10:22
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 192
15.05.2026 911 Okunma
1 Yorum 15.05.2026 11:43
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 191
14.05.2026 946 Okunma
1 Yorum 14.05.2026 09:45
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 190
13.05.2026 923 Okunma
1 Yorum 13.05.2026 07:42
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 189
12.05.2026 874 Okunma
1 Yorum 12.05.2026 10:02
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 188
11.05.2026 1080 Okunma
1 Yorum 11.05.2026 10:44
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 187
10.05.2026 1021 Okunma
1 Yorum 10.05.2026 10:01
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 186
9.05.2026 987 Okunma
1 Yorum 09.05.2026 11:13
Reşat Nuri Erol
‘Başka bir Türk ekonomisi tasavvur edelim…’-2
7.05.2026 1012 Okunma
1 Yorum 07.05.2026 09:57
Reşat Nuri Erol
‘Başka bir Türk ekonomisi tasavvur edelim…’-1
6.05.2026 1184 Okunma
1 Yorum 06.05.2026 08:31
Reşat Nuri Erol
“Febieyyi âlâi rabbikümâ tükezzibân?” - 2
5.05.2026 1324 Okunma
1 Yorum 05.05.2026 11:48
Reşat Nuri Erol
“Febieyyi âlâi rabbikümâ tükezzibân?” - 1
4.05.2026 1150 Okunma
1 Yorum 04.05.2026 07:20
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 185
3.05.2026 1194 Okunma
1 Yorum 03.05.2026 10:18
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 184
2.05.2026 1100 Okunma
1 Yorum 02.05.2026 10:06
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 183
1.05.2026 1145 Okunma
1 Yorum 01.05.2026 09:36
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 182
30.04.2026 1207 Okunma
1 Yorum 30.04.2026 09:51
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 181
29.04.2026 1062 Okunma
1 Yorum 29.04.2026 08:00
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 180
26.04.2026 1169 Okunma
1 Yorum 26.04.2026 10:12
Reşat Nuri Erol
Kur’an kıssalarını işte böyle anlamaya başladım
25.04.2026 1409 Okunma
1 Yorum 25.04.2026 04:34
Reşat Nuri Erol
1323. hafta Kur’an ve İlim seminerimizden… - 4
24.04.2026 1061 Okunma
1 Yorum 24.04.2026 11:24
Reşat Nuri Erol
1323. hafta Kur’an ve İlim seminerimizden… - 3
23.04.2026 1109 Okunma
1 Yorum 23.04.2026 13:20
Reşat Nuri Erol
1323. hafta Kur’an ve İlim seminerimizden… - 2
21.04.2026 1212 Okunma
1 Yorum 21.04.2026 07:26
Reşat Nuri Erol
1323. hafta Kur’an ve İlim seminerimizden… - 1
20.04.2026 1323 Okunma
1 Yorum 20.04.2026 07:57
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 179
19.04.2026 1297 Okunma
1 Yorum 19.04.2026 09:40
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 178
18.04.2026 1298 Okunma
1 Yorum 18.04.2026 09:54
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 177
17.04.2026 1437 Okunma
1 Yorum 17.04.2026 09:57
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 176
16.04.2026 1411 Okunma
1 Yorum 16.04.2026 11:02
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 175
15.04.2026 1327 Okunma
1 Yorum 15.04.2026 09:28
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 174
13.04.2026 1301 Okunma
1 Yorum 13.04.2026 10:18
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 173
12.04.2026 1280 Okunma
1 Yorum 12.04.2026 07:23
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 172
11.04.2026 1278 Okunma
1 Yorum 11.04.2026 04:53
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 171
10.04.2026 1168 Okunma
1 Yorum 10.04.2026 07:15
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 170
9.04.2026 1468 Okunma
1 Yorum 09.04.2026 12:02
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 169
8.04.2026 1319 Okunma
1 Yorum 08.04.2026 09:44
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 168
7.04.2026 1277 Okunma
1 Yorum 07.04.2026 08:23
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 167
6.04.2026 1261 Okunma
1 Yorum 06.04.2026 11:03
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 166
5.04.2026 1311 Okunma
1 Yorum 05.04.2026 09:51
Reşat Nuri Erol
Düzeni doğru kur ve koru, kendini denetle…
4.04.2026 1378 Okunma
1 Yorum 04.04.2026 10:46
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 164
2.04.2026 1496 Okunma
1 Yorum 02.04.2026 09:55
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 163
1.04.2026 1387 Okunma
1 Yorum 01.04.2026 11:25
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 162
31.03.2026 1380 Okunma
1 Yorum 31.03.2026 11:51
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 161
30.03.2026 1434 Okunma
1 Yorum 30.03.2026 08:10
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 160
29.03.2026 1617 Okunma
1 Yorum 29.03.2026 13:19


© 2026 - Akevler