Reşat Nuri Erol
Prof. Dr. Arif Ersoy; ‘Adil Düzen Ortaklık Ekonomisi-15
8.06.2026
1378 Okunma, 1 Yorum

Prof. Dr. Arif Ersoy; ‘Adil Düzen Ortaklık Ekonomisi’-15

Bu yazılar hem Yük. Müh. Süleyman Karagülle, Prof. Dr. Necmettin Erbakan, Prof. Dr. Arif Ersoy’u anma’ hem de yaşanan sosyal TUFAN’ için ‘ÇARE’ yazılarıdır…

‘Sosyal Tufan’ derken, ülkemizde ve bütün dünyada hayatımızın ilmî-iktisadî-ahlâkî-idarî/siyasî dört ana alanını da sarmış olan ‘sosyo-ekonomik tufan’ demek istiyor, çare/çözüm olarak da ‘Adil Düzen Ortaklık Ekonomisi’ önerimizi sunuyoruz…

Arif Ersoy: Bugün bir başka problemimiz… İslâm Ekonomisi’nin tarihini okuyoruz. Evet, tarihini okumamız lazım. Geçmişte ne oldu? Ama esas olan, bugün ve yarın. Bugün, bunu nasıl uygulayacağız? Nasıl uygulayacağımız ilmî çözüm gerektiriyor. Fetva, bunun için sıkıntı oluyor. Fetva, bugün üretmiyor, bugünkü problemi eskiye uyduruyor. Bugün İstanbul’da ticaret yapan bir adamın karşılaştığı problemi çözerken, Emeviler döneminde bir müftünün verdiği fetvayı örnek alıyor. O da bugünkü hayata uymayınca, kapitalizme nasıl kapı bulacağım, nasıl gireceğim diye yol arıyor. Problem oradan geliyor.

Faizsiz finans, faizli finanstan daha mantıklıdır. İnsanlara daha faydalıdır. Üretim merkezlidir. Biliyorsunuz ki esas üretim, pareto optimuma göre, milli hâsılanın büyümesidir. Milli hâsılayı büyütmeden birinin payını arttırıyorsan diğerininki azalıyordur. Yani faiz bunu yapıyor. Esas olan mal ticareti, üretimi arttırıyor. Para ticareti, birinin karını arttırırken diğerininkini azaltıyor. Yani dengeyi bozuyor.

Maraşlı: Hak merkezli bir anayasa yapılmalı demiştiniz. Bugünkü Türkiye şartlarında nasıl olabilir böyle bir şey? Kur’an ve Sünnet’e ne kadar uyumlu olabilir? 

Ersoy: Bir kimse evini kendi zevkine ve inancına göre dizayn eder, mobilyasını koyar, boyasını yaparsa o ev mutlu olur. Bir başkası gelse ve dese ki: Bu nasıl boya? Bu Kâbe’nin resmi niye duruyor? Onu indirse, Michael Jackson’ın resmini oraya koysa, o ev sahibi mutlu olur mu? Bir ulusun anayasası, yasaların anası, o milletin dünya görüşüne, değer ölçülerine, tarihi müktesebatına uygun olarak hazırlanmalıdır. Başka bir milletin anayasasına göre yönetilen bir milletin özgürlüğü tartışmalıdır. Eğer demokrasi, halkın iradesini yansıtmaysa anayasanın mutlaka milli olması lazım. Belki, geçmişte Türkiye’de ilmî gelişme yeterli değildi. Bugün, bugünkü ilim adamlarımız tarihi müktesebata uygun, yepyeni bir anayasayı yapacak güce sahipler. Ben böyle inanıyorum. Yeter ki o ilim adamlarını bulup, ortak bir masanın etrafında, toplumun bütün katmanlarını da düşünerek ortak paydalara dayalı bir anayasa geliştirmelerini sağlayalım. Bunu yapacak güçteler. Yalnız, anayasa ilmî olmalıdır. O partinin programına veya şu kişinin zevkini göre yapılırsa uzun ömürlü olmaz. Anayasa kısa olmalıdır. Temel ilkeler ortaya konmalıdır. Türkiye’nin bunu yapacak tarihi müktesebatı, birikimi ve ilim adamları var. Ama bunun bir yöntem ile yapılması lazım. 

Amerikan başkanlık sistemi burada uygulanamaz. Fransız başkanlık sistemi burada uygulanamaz. Rusya’nın başkanlık sistemi hiç uygulanamaz. Ama bizim tarihimize bakarak, Medine Site Devleti’nin başkanı Hz. Muhammed’in (sav) uygulamalarına bakarak… Peygamberlikten çok uygulamalarına bakarsak ve İslâm tarihindeki diğer uygulamalara bakarsak bugünün şartlarında başkanlık sistemini de rahat geliştiririz. Bazıları hemen heyecanlanır. Bizde başkanlık sistemi nasıl olacak? Bizde başkanlık sistemi, sadece tayin ve azmeder. (Ama üst düzey yöneticileri) Başbakanı tayin eder, meclis onaylar. Genelkurmay başkanını tayin eder. Kendisi iş yapmaz, ihtilafları çözer. Onun için bugünkü dille söylersek, bu bazılarının hoşuna gitmez, baş ombudsmandır devlet başkanı. İhtilaf olursa o çözer. İhtilafların nasıl çözüleceği bellidir ama devletin temel kurumları arası çatışma olursa o çözer. Eğer siz devlet başkanının yükü ve yetkisini arttırırsanız fazla iş yapamaz. Amerikan sistemi niye çalışıyor? Başkanın 6-7 tane görevi var. Bunlar, merkezî görevlerdir. İç işlere hiç karışmaz. Amerika’da her eyaletin kendisi bir devlet gibidir. O sistem buraya uymaz tabi, o ayrı mesele. Yani biz kendi tarihimize uygun çok güzel işleyen bir başkanlık sistemini çıkartabiliriz. Ve o başkanlık sistemi sorun çözer. Sorun üretmez.

Çelik ve Maraşlı: Hocam, çok teşekkür ediyoruz. Allah razı olsun. 

 


YorumcuYorum
Reşat Nuri Erol
08.06.2026
09:07


Reşat Nuri Erol

Prof. Dr. Arif Ersoy; ‘Adil Düzen Ortaklık Ekonomisi’-15

Reşat Nuri Erol

08.06.2026 - 04:30

https://www.milligazete.com.tr/prof-dr-arif-ersoy-adil-duzen-ortaklik-ekonomisi-15#google_vignette






Son Yorumlanan Makaleler
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 236
20.07.2026 534 Okunma
1 Yorum 20.07.2026 07:52
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 235
19.07.2026 728 Okunma
1 Yorum 19.07.2026 06:32
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 234
18.07.2026 748 Okunma
1 Yorum 18.07.2026 06:03
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 233
17.07.2026 833 Okunma
1 Yorum 17.07.2026 06:33
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 232
16.07.2026 848 Okunma
1 Yorum 16.07.2026 09:22
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 231
15.07.2026 884 Okunma
1 Yorum 15.07.2026 06:50
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 230
14.07.2026 952 Okunma
1 Yorum 14.07.2026 07:57
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 229
13.07.2026 904 Okunma
1 Yorum 13.07.2026 06:49
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 228
12.07.2026 1254 Okunma
1 Yorum 12.07.2026 08:28
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 227
11.07.2026 1135 Okunma
1 Yorum 11.07.2026 07:49
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 226
10.07.2026 1042 Okunma
1 Yorum 10.07.2026 12:03
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 225
9.07.2026 1096 Okunma
2 Yorum 09.07.2026 06:45
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 224
8.07.2026 1037 Okunma
1 Yorum 08.07.2026 07:48
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 223
7.07.2026 1061 Okunma
1 Yorum 07.07.2026 08:52
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 222
5.07.2026 1005 Okunma
1 Yorum 05.07.2026 07:30
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 221
4.07.2026 1022 Okunma
1 Yorum 04.07.2026 08:50
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 220
3.07.2026 1025 Okunma
1 Yorum 03.07.2026 07:58
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 219
2.07.2026 1160 Okunma
1 Yorum 02.07.2026 11:58
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 218
1.07.2026 1324 Okunma
1 Yorum 01.07.2026 07:45
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 217
30.06.2026 1060 Okunma
1 Yorum 30.06.2026 08:32
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 216
28.06.2026 1143 Okunma
1 Yorum 28.06.2026 06:14
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 215
27.06.2026 1176 Okunma
1 Yorum 27.06.2026 05:51
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 214
26.06.2026 1082 Okunma
1 Yorum 26.06.2026 07:21
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 213
25.06.2026 1454 Okunma
1 Yorum 25.06.2026 09:23
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 212
24.06.2026 1287 Okunma
1 Yorum 24.06.2026 10:33
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 211
23.06.2026 1277 Okunma
1 Yorum 23.06.2026 09:59
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 210
22.06.2026 1268 Okunma
1 Yorum 22.06.2026 07:37
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 209
21.06.2026 1346 Okunma
1 Yorum 21.06.2026 08:49
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 208
20.06.2026 1327 Okunma
1 Yorum 20.06.2026 05:50
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 207
19.06.2026 1336 Okunma
1 Yorum 19.06.2026 09:13
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 206
18.06.2026 1224 Okunma
1 Yorum 18.06.2026 09:45
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 205
17.06.2026 1238 Okunma
1 Yorum 17.06.2026 09:15
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 204
16.06.2026 1341 Okunma
1 Yorum 16.06.2026 09:29
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 203
15.06.2026 1309 Okunma
1 Yorum 15.06.2026 06:26
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 202
14.06.2026 1304 Okunma
1 Yorum 14.06.2026 09:36
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 201
13.06.2026 1223 Okunma
1 Yorum 13.06.2026 07:56
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 200
12.06.2026 1244 Okunma
1 Yorum 12.06.2026 07:27
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 199
11.06.2026 1330 Okunma
1 Yorum 11.06.2026 08:35
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 198
10.06.2026 1203 Okunma
1 Yorum 10.06.2026 09:48
Reşat Nuri Erol
Kur’an’a göre devlet düzeni ve medeniyet - 197
9.06.2026 1139 Okunma
1 Yorum 09.06.2026 07:04
Reşat Nuri Erol
Prof. Dr. Arif Ersoy; ‘Adil Düzen Ortaklık Ekonomisi-15
8.06.2026 1378 Okunma
1 Yorum 08.06.2026 09:07
Reşat Nuri Erol
Prof. Dr. Arif Ersoy; ‘Adil Düzen Ortaklık Ekonomisi-14
7.06.2026 1354 Okunma
1 Yorum 07.06.2026 06:45
Reşat Nuri Erol
Prof. Dr. Arif Ersoy; ‘Adil Düzen Ortaklık Ekonomisi-13
6.06.2026 1298 Okunma
1 Yorum 06.06.2026 06:38
Reşat Nuri Erol
Prof. Dr. Arif Ersoy; ‘Adil Düzen Ortaklık Ekonomisi’-1
5.06.2026 1615 Okunma
1 Yorum 05.06.2026 07:41
Reşat Nuri Erol
Prof. Dr. Arif Ersoy; ‘Adil Düzen Ortaklık Ekonomisi-11
4.06.2026 1570 Okunma
1 Yorum 04.06.2026 10:09
Reşat Nuri Erol
Prof. Dr. Arif Ersoy; Adil Düzen Ortaklık Ekonomisi-10
3.06.2026 1632 Okunma
1 Yorum 03.06.2026 09:14
Reşat Nuri Erol
Prof. Dr. Arif Ersoy; ‘Adil Düzen Ortaklık Ekonomisi’-9
2.06.2026 1477 Okunma
1 Yorum 02.06.2026 10:21
Reşat Nuri Erol
Prof. Dr. Arif Ersoy; ‘Adil Düzen Ortaklık Ekonomisi’-8
1.06.2026 1492 Okunma
1 Yorum 01.06.2026 11:00
Reşat Nuri Erol
Prof. Dr. Arif Ersoy; ‘Adil Düzen Ortaklık Ekonomisi’-7
31.05.2026 1545 Okunma
1 Yorum 31.05.2026 07:29
Reşat Nuri Erol
Prof. Dr. Arif Ersoy; ‘Adil Düzen Ortaklık Ekonomisi’-6
26.05.2026 1289 Okunma
1 Yorum 26.05.2026 09:43


© 2026 - Akevler