Kullanıcı Adı:
Parola:
Üye Kayıt
Üye Aktivasyon
Parolamı Unuttum

Captcha image
Show another code

Giriş
Lütfi Hocaoğlu
Müzzemmil Suresi Tefsiri-3
26.7.2020
141 Okunma, 1 Yorum

Açıklama 4 (Gerekçe 4)

رَبُّ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ فَاتَّخِذْهُ وَكِيلًا

Doğuşun ve batışın rabbi, ondan başka hiçbir ilah yoktur. Öyleyse onu vekil edin.

Üçüncü ve dördüncü emir olan rabbinin ismini zikretme ve O’na doğru çevreden kopmanın (تَبَتَّلْ إِلَيْهِ تَبْتِيلًا) gerekçesidir.

تَبَتَّلْ إِلَيْهِ تَبْتِيلًا ifadesindeki بتلkökünün etimolojisi:

بتلKur’an’da geçen بتل(kesmek), بتك(koparmak), بتر(soyu kesik), بهت(susturmak, sesi kesmek), تبب(işlevsizleşmek) veتبر(parçalamak) kökleri ile akrabadır. Bu kökler بتت’den gelir, ancak Kur’an’da بتتgeçmez. Arapçada bu kök ‘kökünden kesmek’ manasına gelir. بَتُولana ağaçtan tamamen ayrılmış hurma ağacı ve erkeklerden uzak duran bakire kadın anlamındadır.

بharfinin iç, تharfinin işaret, hedef ve لharfinin uzaklaşma  manaları bir araya gelerek, içerde (asılda) belli bir noktadan uzaklaşma manası oluşur. بتana kökündeki ayrılma etkisi akraba köklerden de anlaşılmaktadır. Bu etki بharfinin evden dolayı ‘içerisi’, ‘ait olduğu yer’ manasından ve تharfinin ‘işaret’, ‘hedef’ manasından gelerek بتait olduğu yerden bir hedefe doğru ayrılmış olan manasına gelir. لharfi de bağlanma manasında olup بتل kökü de bir hedefe bağlanmak üzere ait olduğu yerden ayrılma anlamındadır.

بتلkökü sülasi 1. ve 2. bablarda ‘kesmek’ manasındadır. Kur’an’da 2 kez geçer. İkisi de bu surenin 8. ayetindedir. Ayette وَتَبَتَّلْ إِلَيْهِتَبْتِيلًاdenmektedir. Tefeül babında إِلَىharfi ceri ile gelerek ‘bir şeyden tamamen uzaklaşıp başka bir şeye yoğunlaşma’ manası taşır. Harfi cerin mecruru yoğunlaşılan şeydir, burada Allah’tır. Tef’îl bâbında ise sülasi manaya mübalağa etkisiyle ‘koparmak’ manası kazandırılır. Meful mutlak ile gelerek hem kopmanın hem de bağlanmanın kesin bir şekilde olması gerektiği gösterilmiştir.

رَبُّ eğitimci, terbiyeci demektir.

Birinci babdan شَرَقَ - يَشْرُقُfiili görünmeyen bir yerden ortaya çıkmak demektir. Kuran’da güneşin doğuşu için kullanılmaz. Güneşin doğuşu için طُلُوع kullanılır. Güneşin geldiği yer için kullanılır (إِنَّ اللَّهَ يَأْتِي بِالشَّمْسِ مِنَ الْمَشْرِقِ فَأْتِ بِهَا مِنَ الْمَغْرِبِ). مَشْرِق güneşin doğuşu demek değildir. Mimli mastar kalıbıdır. Üç anlama gelir: doğuş, doğuş yeri, doğuş zamanı.

Birinci babdan غَرَبَ - يَغْرُبُfiili uzaklaşmak, gözden kaybolmak demektir. Güneşin batışı için مَغْرِبُ الشَّمْسِ veya غُرُوبُ الشَّمْسِ kullanılır. Tek başına مَغْرِب demek güneşin batışı demek değildir. Mimli mastar kalıbıdır. Üç anlama gelir: batış, batış yeri, batış zamanı.

رَبُّ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ demek doğuşun ve batışın rabbi demektir. Doğuşun ve batışın terbiyecisi, eğitimcisi nasıl olmaktadır?

Burada doğuşun ve batışın neyin doğuşu ve batışı olduğu belirtilmemektedir. Rab kelimesiyle beraber kullanıldığı için doğuş ve batışın şuurlu varlıklar için olması gerekir. Buradaki doğuş ve batış medeniyetlerin doğuşu ve batışı, toplulukların oluşumu ve sona erişidir.

Rabbinin ismini zikret ve ona doğru ait olduğun topluluğundan kop, senin koptuğun topluluğun doğuşu da batışı da onun rabliğinde olduğu gibi yeni topluluğun da doğuşu ve batışı O’nun rabliğindedir.

إِلَه ilah demektir. ءله kökünden gelmiştir. İkinci babdan إِلَاهَةٌ mastarı birisinin yönetimine girmek, ondan yardım ve destek almak ve ona dayanmak için onun koruması altına girmek manasındadır. إِلَهٌ koruması ve yönetimi altına girilen manasındadır.

لَا إِلَهَ şeklinde cinsini nefyeden Lâ ile gelmiştir. Bunun anlamı o cinsten hiçbirisi yoktur demektir. En kesin nefy (olumsuzluk) şeklidir. إِلَهَ şeklinde fetha üzere mebni gelir. Hiçbir ilah yoktur, hiçbir ilah türü yoktur demektedir. Arkasından إِلَّا هُوَ ile doğuşun ve batışın rabbi istisna edilmektedir.

Bu şekilde doğuşun ve batışın rabbinden başka ilah yoktur. Yalnızca O’nun koruması altına girilmesi gerektiği belirtilmektedir. Hem rab hem de ilahlık vasfı burada belirtilmekte ve iki fonksiyonu ile Allah’ın eğitici ve koruyucu olacağı bildirilmektedir.

فَاتَّخِذْهُ وَكِيلًا demektedir. فَ ile gelmiştir. Doğuşun ve batışın rabbi, O’ndan başka ilah yoktur, öyleyse onu vekil edin demektedir.

اتَّخِذْءخذ (almak) kökünden ifti’âl bâbından emirdir. Birisinin, bir şeyin bir özelliğini çaba göstererek kendine almak yani edinmek demektir.

وَكِيل vekil demektir. Kökü وكل dir. Birisini bir kimse, bir şey veya bir iş üzerine desteklemek, yardım etmek manasından gelmiştir. Vekil olan vekil edenin işini üzerine alır ve onu destekleyerek işi yapmasını sağlar.

Burada niçin تَوَكَّلْ عَلَيْهِ (O’nu vekil yap) dememiştir de اتَّخِذْهُ وَكِيلًا (O’nu vekil edin) demiştir. تَوَكَّلْ عَلَيْهِ deseydi sadece bir işte Allah’ı vekil etmesi emredilmiş olurdu. اتَّخِذْهُ وَكِيلًا diyerek Allah’ı bütün işlerinde vekil edinmesi emredilmektedir.

Sonuçta burada Allah’ın doğa ve sosyal kanunlarını anış, anlatış, kendi topluluğundan kopuşun ve Allah’a yoğunlaşmanın gerekçesi verilirken gerekçe içinde bir emir daha verilmektedir. Bütün toplulukların, medeniyetlerin ortaya çıkışları da yok oluşları da Allah’ın eğitimciliği ile gerçekleşmektedir. O’ndan başka koruması altına girilen yoktur. Öyleyse onu her işinde vekil edin, O rab vasfı ile sana yeni topluluklar vereceği gibi ayrıldığın topluluğun çöküşünü de sağlayacaktır. O’nun sosyal ve doğa kanunlarını an, anlat ve o kanunlara uygun hareket et, o kanunların dışına çıkma. Seni yalnızca O koruyacaktır. O vekil olarak gereken her şeyi yapmanı sağlayacaktır.

 

---------------------------------------

Sûrenin tefsirinin dördüncü kısmına devam edeceğiz inşallah.

 

 


Yorumcu 
Yorum 
Reşat Nuri Erol
03.08.2020
16:13


...

KISA SURELERİN TEFSİRİ NE OLACAK...

DİYE YOLLARCA YA DA ONLARCA YILDIR DÜŞÜNÜYORDUM...

...

ÖNCE

MUKAYESELİ TEFSİR ÇALIŞMASI BAŞLADI..

ASR SURESİ VE KEVSER SURESİ TEFSİR ÇALIŞMALARI...

ALLAH BERKETLENDİRSİN VE DEVAM ETTİRSİN, İNŞALLAH...

...

SİMDİ DE...

MÜZEMMİL..

VE DEVAMI, İNŞALLAH...

...

DEMEK Kİ...

...

NEYSE...

...

SELAM VE SAĞLIK DUALARIM DAİMİDİR... 

REŞAD





YorumYap

Son Eklenen Makaleler
Süleyman Karagülle
Tek seçenek
12.8.2020 34 Okunma
Reşat Nuri Erol
Süleyman El-Racihi; büyük bir hayırsever… - 2
11.8.2020 102 Okunma
6 Yorum 12.08.2020 14:49
Lütfi Hocaoğlu
Müzzemmil Suresi Tefsiri-7
11.8.2020 40 Okunma
Süleyman Karagülle
Seçim nasıl olmalı?
10.8.2020 70 Okunma
1 Yorum 10.08.2020 21:19
Lütfi Hocaoğlu
Müzzemmil Suresi Tefsiri-6
9.8.2020 95 Okunma
1 Yorum 09.08.2020 15:31
Hüseyin Kayahan
ÂDEM'İN DİLİ-2
9.8.2020 159 Okunma
1 Yorum 12.08.2020 15:51
Reşat Nuri Erol
Süleyman El-Racihi; büyük bir hayırsever… - 1
9.8.2020 160 Okunma
8 Yorum 10.08.2020 06:32
Reşat Nuri Erol
Ayasofya açıldı; artık sorunları ‘çö-ze-lim’ mi?-5
8.8.2020 136 Okunma
7 Yorum 09.08.2020 15:27
Süleyman Karagülle
Partiler
6.8.2020 95 Okunma
Süleyman Karagülle
Ne yapmamız gerekiyor?
6.8.2020 139 Okunma
4 Yorum 08.08.2020 20:00
Reşat Nuri Erol
Ayasofya açıldı; artık sorunları ‘çö-ze-lim’ mi?-4
6.8.2020 134 Okunma
5 Yorum 07.08.2020 13:20
Reşat Nuri Erol
Ayasofya açıldı; artık sorunları ‘çö-ze-lim’ mi?-3
5.8.2020 144 Okunma
5 Yorum 05.08.2020 15:10
Süleyman Karagülle
Kadın Hakları
4.8.2020 151 Okunma
3 Yorum 04.08.2020 20:47
Reşat Nuri Erol
Ayasofya açıldı; artık sorunları ‘çö-ze-lim’ mi?-2
4.8.2020 155 Okunma
3 Yorum 04.08.2020 07:23
Lütfi Hocaoğlu
Müzzemmil Suresi Tefsiri-5
3.8.2020 115 Okunma
1 Yorum 03.08.2020 15:30
Lütfi Hocaoğlu
Müzzemmil Suresi Tefsiri-4
31.7.2020 133 Okunma
1 Yorum 03.08.2020 16:13
Süleyman Karagülle
İnsanı yaşatma kaygısı
31.7.2020 113 Okunma
Süleyman Karagülle
Dolar'ın çıkmazı ve Çözüm
30.7.2020 110 Okunma
Reşat Nuri Erol
Ayasofya açıldı; artık sorunları ÇÖZELİM mi?
30.7.2020 237 Okunma
7 Yorum 01.08.2020 18:23
Süleyman Karagülle
İNKILAPLARIN ETKİLERİ
28.7.2020 89 Okunma
Lütfi Hocaoğlu
Fitne
28.7.2020 204 Okunma
Süleyman Karagülle
İnkılaplar
28.7.2020 98 Okunma
Özer Ataç
Deli ve Dahi
28.7.2020 143 Okunma
Lütfi Hocaoğlu
Cahiliyye
28.7.2020 164 Okunma
Hüseyin Kayahan
ÂDEM'İN DİLİ
27.7.2020 410 Okunma
6 Yorum 30.07.2020 09:04
Süleyman Karagülle
Ortaylı ve Koru
27.7.2020 135 Okunma
Reşat Nuri Erol
Ayasofya, ‘medeniyet’ ve ‘İslam Medeniyeti’ - 5
27.7.2020 180 Okunma
4 Yorum 27.07.2020 07:36
Lütfi Hocaoğlu
Müzzemmil Suresi Tefsiri-3
26.7.2020 141 Okunma
1 Yorum 03.08.2020 16:13
Reşat Nuri Erol
Ayasofya, ‘medeniyet’ ve ‘İslam Medeniyeti’ - 4
26.7.2020 242 Okunma
9 Yorum 26.07.2020 19:22
Süleyman Karagülle
İktidar
25.7.2020 131 Okunma
Süleyman Karagülle
Davetli Cuma
24.7.2020 138 Okunma
Süleyman Karagülle
Mısır
23.7.2020 203 Okunma
2 Yorum 23.07.2020 21:49
Reşat Nuri Erol
Ayasofya, ‘medeniyet’ ve ‘İslam Medeniyeti’ - 3
23.7.2020 252 Okunma
4 Yorum 23.07.2020 11:04
Lütfi Hocaoğlu
Müzzemmil Suresi Tefsiri-2
23.7.2020 194 Okunma
Süleyman Karagülle
Şiddet kullanma, tecavüz etme
21.7.2020 143 Okunma
Reşat Nuri Erol
Ayasofya, ‘medeniyet’ ve ‘İslam Medeniyeti’ - 2
21.7.2020 226 Okunma
4 Yorum 21.07.2020 08:28
Süleyman Karagülle
MUHTEREM CUMHURBAŞKANIM, RECEP TAYYİP ERDOĞAN
21.7.2020 161 Okunma
Süleyman Karagülle
RÜYA
21.7.2020 132 Okunma
Süleyman Karagülle
ŞEHİR ÜNİVERSİTESİ
20.7.2020 125 Okunma
Süleyman Karagülle
Beraberlik
20.7.2020 126 Okunma
Hüseyin Kayahan
AYASOFYA CUMA MESCİDİ OLMALIDIR.
20.7.2020 244 Okunma
1 Yorum 20.07.2020 16:51
Süleyman Karagülle
Hükümler
20.7.2020 135 Okunma
Reşat Nuri Erol
Ayasofya, ‘medeniyet’ ve ‘İslam Medeniyeti’ - 1
20.7.2020 227 Okunma
4 Yorum 20.07.2020 12:05
Lütfi Hocaoğlu
Müzzemmil Suresi Tefsiri-1
19.7.2020 266 Okunma
1 Yorum 28.07.2020 07:58
Süleyman Karagülle
Hakem kararı
19.7.2020 202 Okunma
2 Yorum 20.07.2020 11:10
Süleyman Karagülle
Ayasofya medrese olsun
19.7.2020 119 Okunma
Reşat Nuri Erol
Ayasofya hayırlı olsun; başka neler yapılmalı?-5
19.7.2020 255 Okunma
6 Yorum 19.07.2020 10:35
Reşat Nuri Erol
Ayasofya hayırlı olsun; başka neler yapılmalı?-4
18.7.2020 333 Okunma
5 Yorum 18.07.2020 10:00
Süleyman Karagülle
15 Temmuz
17.7.2020 249 Okunma
1 Yorum 17.07.2020 14:12
Reşat Nuri Erol
Ayasofya hayırlı olsun; başka neler yapılmalı?-3
17.7.2020 328 Okunma
5 Yorum 17.07.2020 06:47