Kullanıcı Adı:
Parola:
Üye Kayıt
Üye Aktivasyon
Parolamı Unuttum

Captcha image
Show another code

Giriş
Mete Firidin
İnşallah ne demek?
6.6.2015
8990 Okunma, 1 Yorum

İnşallah ne demek?

Ş-y-e kökü (شيء ) Kuran’da toplam 519 kez geçmektedir. Kuran çevirilerinde isim olarak doğru çevrilirken fiil olarak her zaman yanlış çevrilmektedir.

Bütün çevirilerde bu kökün fiil anlamı “istemek, izin vermek” olarak çevrilmektedir. Bu düşünce tamamen yanlıştır. Çünkü Kuran’da bu anlamları ifade eden kelimeler zaten, ayrıca vardır. Ayn-w-n kökünden olan istewn kelimesi istemek, dilemek demektir. Elif-z-n (ءذن)kökünden olan İstezane kelimesi izin istemek demektir. İstemek kelimesine benzer kelimeler de vardır. Ayn-r-dat kökü ilgi göstermek, ilgi sunmak demektir. Ha-re-sad kökü hırs yapmak demektir. M-n-y kökünden temenni ise olmayacak şeyler istemek demektir. Ha-b-b kökü ise hoşlanmak, sempati duymak demektir. Wdd kökü ise sevmek, tutkun olmak demektir.

Kuranda ş-y-e kökünden türeyen fiil ile en çok karıştırılan kelime ise irade (رود ) kelimesidir. Bu kelime gerçek anlamda bir şeyin olmasını ya da olmamasını istemek ve gerçekleştirmek demektir. Bütün meallerde bu anlam ş-y-e kökünün anlamı da olarak çevrilmektedir. Bu da Kuran’ın Bazı ayetlerinin anlaşılmasını imkânsız kılmaktadır.

Bazıları şey kelimesinin sadece maddi eşyayı ifade ettiğini düşünür. Oysa şey kelimesi her türlü kavram için kullanılır. Şey sadece eşya demek değildir. Her türlü soyut kavram da bir şeydir. Yani yaratılmış her şey ve kavram bir şeydir. Tanımlanan ya da tanımlanmayan her kavram da bir şeydir. Zaman kavramı da, sevgi, nefret gibi kavramlar da bir şeydir.

Bütün sorun şey kelimesinin fiil halinin anlamındadır. Bir şey yapmak, kullandığımız bir kelimedir. Gerçek anlamı aslında nedir?
Eski Arapça lügatler dikkatlice okunduğunda şey yapmak yani şae, yeşae fillerinin ne demek olduğu anlaşılacaktır.

Bu kökün anlamının bir şeyin olmasının ya da olmamasının, mevcut olmasının kararı olduğu anlaşılacaktır. ‘Bir kavram ya da madde var olmalı mıdır ; yoksa olmamalı mıdır?’ sorusunun cevabıdır. Kısacası gerekli midir? Sorusunun da cevabıdır. Şey isim olarak var olan, mevcut olan demektir. Eşya ise var olması gereken, lazım olan demektir. Yani şae kelimesi “gerekli görmüş olmak, gerekli saymak, gerekmiş”, yeşae kelimesi “ gerekli görüyor olmak, gereken” demektir. Teşae ise gerekli kılmak, saymak demektir.

Bu durumda Kuran’da geçen ş-y-e kökünün fiil olarak geçtiği bazı ayetleri şöyle çevirmemiz gerekir:

 

Araf 156:

وَاكْتُبْ لَنَا فِي هَذِهِ الدُّنْيَا حَسَنَةً وَفِي الْآخِرَةِ إِنَّا هُدْنَا إِلَيْكَ قَالَ عَذَابِي أُصِيبُ بِهِ مَنْ أَشَاءُ وَرَحْمَتِي وَسِعَتْ كُلَّ شَيْءٍ فَسَأَكْتُبُهَا لِلَّذِينَ يَتَّقُونَ وَيُؤْتُونَ الزَّكَاةَ وَالَّذِينَ هُمْ بِآيَاتِنَا يُؤْمِنُونَ (156)

«Ve bize hem bu dünyada bir iyilik yaz, hem de ahret de. Biz gerçekten de tevbe edip senin hidayetine döndük.» Buyurdu ki, azabım var, onu gerekli gördüğüme isabet ettiririm, rahmetim de vardır, o ise her şeyi kaplamış ve kuşatmıştır. Onu da özellikle korunanlara, zekatını verenlere ve ayetlerimize inananlara mahsus kılacağım.[156].

 

Ali İmran 26:

قُلِ اللَّهُمَّ مَالِكَ الْمُلْكِ تُؤْتِي الْمُلْكَ مَنْ تَشَاءُ وَتَنْزِعُ الْمُلْكَ مِمَّنْ تَشَاءُ وَتُعِزُّ مَنْ تَشَاءُ وَتُذِلُّ مَنْ تَشَاءُ بِيَدِكَ الْخَيْرُ إِنَّكَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ (26)

De ki: «Mülkün sahibi olan Allah’ım! Mülkü gerekli gördüğüne verirsin; gerekli gördüğünden çekip alırsın; gerekli gördüğünü aziz kılar, gerekli gördüğünü alçaltırsın; iyilik elindedir. Doğrusu Sen, her şeye Kadir’sin [26].

 

İnsan 30:

وَمَا تَشَاءُونَ إِلَّا أَنْ يَشَاءَ اللَّهُ إِنَّ اللَّهَ كَانَ عَلِيمًا حَكِيمًا (30)

Allah gerekli görmedikçe siz gerekeni yapamazsınız. Doğrusu Allah, bilendir, Hakim’dir [30].

 

Kehf 77:

فَانْطَلَقَا حَتَّى إِذَا أَتَيَا أَهْلَ قَرْيَةٍ اسْتَطْعَمَا أَهْلَهَا فَأَبَوْا أَنْ يُضَيِّفُوهُمَا فَوَجَدَا فِيهَا جِدَارًا يُرِيدُ أَنْ يَنْقَضَّ فَأَقَامَهُ قَالَ لَوْ شِئْتَ لَاتَّخَذْتَ عَلَيْهِ أَجْرًا (77)

Yine yola koyuldular; sonunda vardıkları bir kasaba halkından yiyecek istediler. Kasaba halkı, bu ikisini misafir etmek istemedi. İkisi, şehrin içinde yıkılmağa yüz tutan bir duvar gördüler, Musa’nın arkadaşı onu doğrultuverdi; Musa: «Gerekli görseydin buna karşı bir ücret alabilirdin» dedi [77].

 

Araf 176:

وَلَوْ شِئْنَا لَرَفَعْنَاهُ بِهَا وَلَكِنَّهُ أَخْلَدَ إِلَى الْأَرْضِ وَاتَّبَعَ هَوَاهُ فَمَثَلُهُ كَمَثَلِ الْكَلْبِ إِنْ تَحْمِلْ عَلَيْهِ يَلْهَثْ أَوْ تَتْرُكْهُ يَلْهَثْ ذَلِكَ مَثَلُ الْقَوْمِ الَّذِينَ كَذَّبُوا بِآيَاتِنَا فَاقْصُصِ الْقَصَصَ لَعَلَّهُمْ يَتَفَكَّرُونَ (176)

Gerekli görseydik, onu ayetlerimizle üstün kılardık; fakat o, dünyaya meyletti ve hevesine uydu. Durumu, üstüne varsan da, kendi haline bıraksan da, dilini sarkıtıp soluyan köpeğin durumu gibidir. İşte ayetlerimizi yalan sayan kimselerin hali böyledir. Sen onlara bu kıssayı anlat, belki üzerinde düşünürler [176].

 

Bakara 20:

يَكَادُ الْبَرْقُ يَخْطَفُ أَبْصَارَهُمْ كُلَّمَا أَضَاءَ لَهُمْ مَشَوْا فِيهِ وَإِذَا أَظْلَمَ عَلَيْهِمْ قَامُوا وَلَوْ شَاءَ اللَّهُ لَذَهَبَ بِسَمْعِهِمْ وَأَبْصَارِهِمْ إِنَّ اللَّهَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ (20)

Şimşeğin çakması neredeyse gözlerini alır; onları aydınlattıkça ışığında yürürler ve üzerlerine karanlık basınca durakalırlar. Allah gerekli görür ise kesinlikle işitme ve görmelerini giderirdi. Doğrusu Allah her şeye Kadir’dir [20].

 

Enam 83:

وَتِلْكَ حُجَّتُنَا آتَيْنَاهَا إِبْرَاهِيمَ عَلَى قَوْمِهِ نَرْفَعُ دَرَجَاتٍ مَنْ نَشَاءُ إِنَّ رَبَّكَ حَكِيمٌ عَلِيمٌ (83)

Bu, İbrahim’e, milletine karşı verdiğimiz hüccetimizdir. Gerekli gördüklerimizin derecelerini yükseltiriz. Doğrusu Rabbin Hakim’dir, Bilen’dir [83].

 

Enam 39:

وَالَّذِينَ كَذَّبُوا بِآيَاتِنَا صُمٌّ وَبُكْمٌ فِي الظُّلُمَاتِ مَنْ يَشَأِ اللَّهُ يُضْلِلْهُ وَمَنْ يَشَأْ يَجْعَلْهُ عَلَى صِرَاطٍ مُسْتَقِيمٍ (39)

Ayetlerimizi yalanlayanlar karanlıklarda kalmış sağır ve dilsizlerdir. Allah kimi gerekli sayarsa onu saptırır ve kimi gerekli sayarsa onu doğru yola koyar [39].

 

Nisa 133:

إِنْ يَشَأْ يُذْهِبْكُمْ أَيُّهَا النَّاسُ وَيَأْتِ بِآخَرِينَ وَكَانَ اللَّهُ عَلَى ذَلِكَ قَدِيرًا (133)

Ey İnsanlar! Allah gerekli görürse sizi yok eder, başkalarını getirir, O, buna Kadir’dir[133].

 

Enam 80:

وَحَاجَّهُ قَوْمُهُ قَالَ أَتُحَاجُّونِّي فِي اللَّهِ وَقَدْ هَدَانِ وَلَا أَخَافُ مَا تُشْرِكُونَ بِهِ إِلَّا أَنْ يَشَاءَ رَبِّي شَيْئًا وَسِعَ رَبِّي كُلَّ شَيْءٍ عِلْمًا أَفَلَا تَتَذَكَّرُونَ (80)

Milleti onunla tartışmaya girişti. «Beni doğru yola eriştirmişken, Allah hakkında benimle mi tartışıyorsunuz? O’na ortak koştuklarınızdan rabbimin gerekli görüyor olanları dışında korkmuyorum. Rabbim ilimce her şeyi kuşatmıştır; hala öğüt kabul zikr etmez misiniz?» dedi [80].

 

Bakara 90:

بِئْسَمَا اشْتَرَوْا بِهِ أَنْفُسَهُمْ أَنْ يَكْفُرُوا بِمَا أَنْزَلَ اللَّهُ بَغْيًا أَنْ يُنَزِّلَ اللَّهُ مِنْ فَضْلِهِ عَلَى مَنْ يَشَاءُ مِنْ عِبَادِهِ فَبَاءُوا بِغَضَبٍ عَلَى غَضَبٍ وَلِلْكَافِرِينَ عَذَابٌ مُهِينٌ (90)

Allah’ın kullarından gerekli gördüklerine, bol ihsanından indirmesini çekemeyerek, Allah’ın indirdiğini inkâr etmekle, kendilerini ne kötü bir şey karşılığında sattılar. Bu yüzden gazab üstüne gazaba uğradılar. Kâfirlere alçaltıcı bir azap vardır [90].

 

Nahl 31:

جَنَّاتُ عَدْنٍ يَدْخُلُونَهَا تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ لَهُمْ فِيهَا مَا يَشَاءُونَ كَذَلِكَ يَجْزِي اللَّهُ الْمُتَّقِينَ (31)

İçlerinden ırmaklar akan Adn cennetlerine girerler. Orada, onlar neyi gerekli görmüşlerse kendilerine verilir. Allah sakınanları böylece mükâfatlandırır [31].

Bu durumda “İnşallah” demek: Allah gerekli görürse, var olmasını isterse demektir. Biz bir şey istediğimizde eğer Allah o durumun ya da olasılığın veya varlığın mevcut olmasını, ihtimaller arasında gerekli olmasını istiyor ise yani gerekli görüyorsa o şeyin var olması mümkün olabilir. Eğer Allah o şeyin varlığını gereksiz görüyorsa onu mevcut kılmaz, olasılıklar arasında var etmez. Demektir.

 

Doğrusunu Allah bilir.

 


Yorumcu 
Yorum 
Mete Firidin
14.07.2019
09:13
CA šā‟a “to will, want”, in derivatives “ordain, decree, etc.” = Egyp. š‟ “to decree, ordain, determine, predestinate”; š‟-t “something decreed or ordained by God” = CA ma-šī‟a-tu (+ God) id.


YorumYap

Son Yorumlanan Makaleler
Reşat Nuri Erol
Yazar ve herkes “bu konulara” neden ilgisiz? - 8
2.7.2020 6 Okunma
2 Yorum 02.07.2020 08:54
Reşat Nuri Erol
Yazar ve herkes “bu konulara” neden ilgisiz? - 7
1.7.2020 67 Okunma
5 Yorum 01.07.2020 16:04
Mete Firidin
Öğle ve İkindi Namazlarının Farz Rekât Sayısı
28.6.2020 89 Okunma
3 Yorum 01.07.2020 09:08
Reşat Nuri Erol
Sayın Cumhurbaşkanı; bu küresel oyunu bozmalısınız
30.6.2020 170 Okunma
6 Yorum 30.06.2020 19:03
Reşat Nuri Erol
Cuma; innellahe ye’muru bi’l-adli ve’l-ihsani..-3
29.6.2020 86 Okunma
3 Yorum 29.06.2020 15:13
Reşat Nuri Erol
Cuma; innellahe ye’muru bi’l-adli ve’l-ihsani..-2
28.6.2020 93 Okunma
4 Yorum 28.06.2020 06:02
Reşat Nuri Erol
Cuma; innellahe ye’muru bi’l-adli ve’l-ihsani..-1
27.6.2020 109 Okunma
4 Yorum 27.06.2020 08:45
Reşat Nuri Erol
Yazar ve herkes “bu konulara” neden ilgisiz? - 6
26.6.2020 152 Okunma
4 Yorum 26.06.2020 08:32
Mete Firidin
Yunus Peygamber Balinanın Karnında
15.3.2019 2170 Okunma
8 Yorum 25.06.2020 18:13
Reşat Nuri Erol
KoronaVirüs Operasyonu, maske, ekonomi vs.
25.6.2020 154 Okunma
4 Yorum 25.06.2020 10:10
Reşat Nuri Erol
Yazar ve herkes “bu konulara” neden ilgisiz? - 5
24.6.2020 192 Okunma
5 Yorum 24.06.2020 08:03
Reşat Nuri Erol
Yazar ve herkes “bu konulara” neden ilgisiz? - 4
23.6.2020 175 Okunma
5 Yorum 23.06.2020 17:41
Reşat Nuri Erol
Yazar ve herkes “bu konulara” neden ilgisiz? - 3
22.6.2020 204 Okunma
5 Yorum 22.06.2020 07:53
Reşat Nuri Erol
Yazar ve herkes “bu konulara” neden ilgisiz! - 1
20.6.2020 226 Okunma
4 Yorum 21.06.2020 19:08
Reşat Nuri Erol
Yazar ve herkes “bu konulara” neden ilgisiz! - 2
21.6.2020 203 Okunma
5 Yorum 21.06.2020 19:08
Reşat Nuri Erol
Yine “KoronaVirüs” ve biraz da başka şeyler…
20.6.2020 111 Okunma
2 Yorum 20.06.2020 07:31
Reşat Nuri Erol
Yeni normal’de yeniden daha neler olacak neler!
20.6.2020 105 Okunma
2 Yorum 20.06.2020 07:30
Reşat Nuri Erol
Ekonomik ve sosyal sorunlarımızı çözmek için…
20.6.2020 109 Okunma
2 Yorum 20.06.2020 07:30
Reşat Nuri Erol
Din ve Düzen, Medine ve Medeniyet kavramları
14.6.2020 310 Okunma
7 Yorum 20.06.2020 07:29
Reşat Nuri Erol
‘Yeni bir iktisadi modele ihtiyacımız var’ dedi-3
13.6.2020 288 Okunma
3 Yorum 20.06.2020 07:28
Reşat Nuri Erol
‘Yeni bir iktisadi modele ihtiyacımız var’ dedi-2
11.6.2020 468 Okunma
7 Yorum 14.06.2020 13:49
Reşat Nuri Erol
‘Yeni bir iktisadi modele ihtiyacımız var’ dedi-1
10.6.2020 512 Okunma
5 Yorum 10.06.2020 06:42
Reşat Nuri Erol
ABD’de olanlar, kapitalizm, Adil Düzen ve …
9.6.2020 462 Okunma
5 Yorum 09.06.2020 06:11
Reşat Nuri Erol
Ahmet Tekdal da Rahmet-i Rahmana kavuştu...
8.6.2020 516 Okunma
6 Yorum 08.06.2020 12:24
Reşat Nuri Erol
‘Hadi gel köyümüze geri dönelim’ ama nasıl? - 6
7.6.2020 426 Okunma
3 Yorum 07.06.2020 05:48
Nusret Karaca
GEÇMİŞTEN GÜNÜMÜZE DEVLETLERİN IRKÇILIK İLE İMTİHANLARI
6.6.2020 196 Okunma
2 Yorum 06.06.2020 09:22
Nusret Karaca
YENİ DÜNYA DÜZENİNDE İSLAM DAVETİ
3.6.2020 226 Okunma
6 Yorum 06.06.2020 09:21
Reşat Nuri Erol
‘Hadi gel köyümüze geri dönelim’ ama nasıl? - 5
6.6.2020 436 Okunma
4 Yorum 06.06.2020 06:34
Mete Firidin
Müslümanların Kıble Değiştirmeleri
24.5.2020 416 Okunma
1 Yorum 06.06.2020 01:50
Reşat Nuri Erol
‘Hadi gel köyümüze geri dönelim’ ama nasıl? - 4
5.6.2020 414 Okunma
4 Yorum 05.06.2020 10:33
Hikmet Güveloğlu
AĞUSTOS VE SONRASINA DİKKAT !!!
4.6.2020 327 Okunma
4 Yorum 04.06.2020 22:07
Reşat Nuri Erol
‘Hadi gel köyümüze geri dönelim’ ama nasıl? - 3
4.6.2020 484 Okunma
10 Yorum 04.06.2020 11:06
Reşat Nuri Erol
‘Hadi gel köyümüze geri dönelim’ ama nasıl? - 2
3.6.2020 457 Okunma
4 Yorum 03.06.2020 18:13
Mete Firidin
Salat Kelimesinin Kökeni
26.2.2012 45004 Okunma
10 Yorum 03.06.2020 00:23
Reşat Nuri Erol
‘Hadi gel köyümüze geri dönelim’ ama nasıl? - 1
2.6.2020 456 Okunma
4 Yorum 02.06.2020 09:02
Mete Firidin
Allah’ın Doğru Yolu Üzerine Oturanlar!
30.4.2020 591 Okunma
3 Yorum 01.06.2020 16:40
Süleyman Karagülle
Kimse Anlamak mı İstemiyor, ya da Biz mi Anlatamıyoruz!
31.5.2020 545 Okunma
5 Yorum 01.06.2020 12:20
Reşat Nuri Erol
Virüs dünya düzeni mi, Adil Dünya Düzeni mi?-49
1.6.2020 463 Okunma
4 Yorum 01.06.2020 08:51
Reşat Nuri Erol
Virüs dünya düzeni mi, Adil Dünya Düzeni mi?-48
31.5.2020 435 Okunma
4 Yorum 31.05.2020 08:07
Reşat Nuri Erol
Virüs dünya düzeni mi, Adil Dünya Düzeni mi?-47
29.5.2020 485 Okunma
4 Yorum 29.05.2020 08:36
Reşat Nuri Erol
KORONAVİRÜS VESİLESİYLE YAZDIĞIM ANEKDOTLAR VE …
28.5.2020 394 Okunma
2 Yorum 28.05.2020 19:51
Süleyman Karagülle
Koronavirüs Gerçeği
26.5.2020 486 Okunma
2 Yorum 28.05.2020 09:12
ZEKİ ALTUBOĞA
PERE
25.5.2020 199 Okunma
1 Yorum 26.05.2020 15:03
Süleyman Karagülle
Acilen Yapmanız Gerekenler
17.5.2020 497 Okunma
1 Yorum 25.05.2020 11:25
Mete Firidin
Adem ile Havva
9.3.2010 10241 Okunma
7 Yorum 23.05.2020 03:49
Hüseyin Kayahan
ZÜNNÛN – bir muamma
19.5.2020 274 Okunma
1 Yorum 21.05.2020 18:19
Reşat Nuri Erol
Virüs dünya düzeni mi, Adil Dünya Düzeni mi?-46
21.5.2020 521 Okunma
4 Yorum 21.05.2020 05:33
Mete Firidin
Nuh Tufanı
9.10.2010 5276 Okunma
2 Yorum 21.05.2020 00:29
Özer Ataç
Üretim ve Kıtlık
17.5.2020 676 Okunma
3 Yorum 20.05.2020 07:33
Reşat Nuri Erol
Virüs dünya düzeni mi, Adil Dünya Düzeni mi?-45
20.5.2020 547 Okunma
4 Yorum 20.05.2020 06:11